คำถามที่พบบ่อย เกี่ยวกับการฉีดวัคซีนโควิด 19 ใครควรฉีด ใครควรงด!


วัคซีนโควิด, วัคซีน covid, คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับวัคซีนโควิด


สถานการณ์การแพร่ระบาดไปทั่วโลกของโควิด 19 (COVID-19) ทำให้นักวิจัยจากหลายประเทศทั่วโลกต่างเร่งพัฒนาวัคซีนป้องกันโควิด 19 ออกมาหลายชื่อการค้า

แม้วัคซีนหลายชื่อการค้าที่ฉีดให้กับประชาชนจะได้รับการอนุมัติจากองค์การอาหารและยาสหรัฐ (Food and Drug Administration: FDA) ในกรณีฉุกเฉิน แต่ด้วยระยะเวลาการผลิตวัคซีนที่รวดเร็ว จึงอาจทำให้หลายคนมีคำถามและข้อสงสัยต่อการฉีดวัคซีนได้

ในบทความนี้ HDmall.co.th จึงรวบรวมคำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการฉีดวัคซีนโควิด 19 มาไว้ให้ในหน้าเดียว

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ วัคซีนโควิด 19

ประเทศไทยได้กำหนด 7 โรคกลุ่มเสี่ยงที่ควรฉีดวัคซีนโควิด 19 ก่อน เนื่องจากมีโอกาสติดเชื้อ หรืออาจมีอาการรุนแรงได้หากติดโควิด 19 ได้แก่ โรคทางเดินหายใจเรื้อรัง โรคหัวใจและหลอดเลือด โรคไตวายเรื้อรัง โรคหลอดเลือดสมอง โรคอ้วน โรคมะเร็ง และโรคเบาหวาน
ผู้ที่กำลังป่วย โดยเฉพาะผู้ที่มีอาการหนัก หรืออาการของโรคยังไม่คงที่ และสตรีมีครรภ์ในไตรมาสแรก
หากมีอาการแพ้ยา อาหาร หรือสารก่อภูมิแพ้อื่นๆ ที่ไม่ใช่การแพ้วัคซีนโควิด 19 สามารถฉีดได้ แต่ต้องมีการติดตามอาการอย่างใกล้ชิด โดยเฉพาะกลุ่มที่เคยมีประวัติแพ้แบบรุนแรงเฉียบพลัน และควรแจ้งแพทย์ก่อนรับวัคซีน อาจมีการให้่ยาต้านฮีสตามีนกลุ่มที่ไม่ทำให้ง่วงนอน (Non-sedative antihistamine) ก่อนรับวัคซีนโควิด 19 ประมาณ 30 นาที
หลังจากฉีดวัคซีนโควิด 19 เข็มแรกแล้วหากมีอาการข้างเคียงเล็กน้อย เช่น ปวด บวม รอยแดงบริเวณที่ฉีด อ่อนเพลีย มีไข้ ครั่นเนื้อครั่นตัว มีผื่น สามารถฉีดวัคซีนชนิดเดิมต่ออีกเข็มได้ แต่หากฉีดเข็มแรกแล้วมีอาการแพ้รุนแรง เช่น เกิดความผิดปกติของระบบผิวหนัง ทางเดินหายใจ ความดันโลหิต ทางเดินอาหาร ห้ามฉีดวัคซีนชนิดเดิมซ้ำอีกเป็นอันขาด และควรปรึกษาแพทย์เพื่อเปลี่ยนชนิดของวัคซีน
ยังไม่ถือว่าเป็นข้อห้าม แต่ควรเลี่ยงการฉีดวัคซีนโควิด 19 ในช่วงมีประจำเดือน เพื่อลดความเสี่ยงต่อการเกิดผลข้างเคียง
หลังฉีดวัคซีนโควิด 19 แล้วยังคงสามารถบริจาคเลือดได้ แต่ควรเว้นระยะห่างอย่างน้อย 1 สัปดาห์ในกรณีที่ฉีดวัคซีน mRNA หรือวัคซีนชนิดเชื้อตาย แต่หากรับวัคซีนชนิดเชื้อเป็น ควรเว้นอย่างน้อย 4 สัปดาห์ก่อนบริจาคเลือด
ควรฉีดวัคซีนโควิด 19 อีกครั้งหลังจากติดโควิดแล้วอย่างน้อย 3-6 เดือน โดยอาจฉีดเพียง 1 เข็ม ขึ้นอยู่กับแพทย์พิจารณา
หากหญิงตั้งครรภ์อยู่ใน 7 กลุ่มโรคเสี่ยงที่อาจมีอาการรุนแรงจากการติดโควิด (โรคหัวใจและหลอดเลือด โรคไตวายเรื้อรัง โรคหลอดเลือดสมอง โรคอ้วน โรคมะเร็ง และโรคเบาหวาน) แนะนำให้ฉีดวัคซีนโควิดชนิดเชื้อตายเมื่อมีอายุครรภ์มากกว่า 12 สัปดาห์
สามารถฉีดวัคซีนโควิด 19 ได้ตามปกติ
สามารถฉีดวัคซีนโควิด 19 ได้ตามปกติ
สามารถฉีดวัคซีนโควิด 19 ได้ตามปกติ
ผู้ป่วยโรคมะเร็ง ถือเป็น 1 ใน 7 โรคเสี่ยงอาการรุนแรงหลังจากติดโควิด จึงควรเข้ารับการฉีดวัคซีนโควิด 19 ไม่ว่าจะอยู่ระหว่างการรักษา หรือรักษาหายแล้วก็ตาม ยกเว้นผู้ป่วยที่กำลังจะเข้ารับการผ่าตัด อยู่ระหว่างรับยาเคมีบำบัด ควรปรึกษาแพทย์เจ้าของไข้ก่อนรับวัคซีน นอกจากนี้ผู้ป่วยมะเร็งระบบเลือดที่ได้รับการรักษาด้วยการปลูกถ่ายไขกระดูก ควรรออีกอย่างน้ิย 3 เดือน หรือขึ้นอยู่กับแพทย์ผู้รักษาพิจารณาก่อนฉีดวัคซีนโควิด
ผู้ที่เป็นโรคหัวใจและหลอดเลือด ถือเป็น 1 ใน 7 โรคเสี่ยงอาการรุนแรงหลังจากติดโควิด จึงควรฉีดวัคซีนโควิด 19 เพื่อลดความรุนแรงของโรคและความเสี่ยงต่อการเสียชีวิต
ผู้ป่วยไตวายเรื้อรังถือเป็น 1 ใน 7 โรคเสี่ยงอาการรุนแรงหลังจากติดโควิด จึงควรฉีดวัคซีนโควิด 19 เพื่อลดความรุนแรงของโรคและความเสี่ยงต่อการเสียชีวิต
ผู้ป่วยเบาหวานถือเป็น 1 ใน 7 โรคเสี่ยงอาการรุนแรงหลังจากติดโควิด จึงควรฉีดวัคซีนโควิด 19 เพื่อลดความรุนแรงของโรคและความเสี่ยงต่อการเสียชีวิต
ผู้ที่เป็นโรคอ้วน หรือมีน้ำหนักตัวมากกว่า 100 กิโลกรัม หรือมีค่าดัชนีมวลกาย (BMI) เกินกว่า 35 สามารถฉีดวัคซีนโควิด 19 ได้ และถือเป็น 1 ใน 7 โรคเสี่ยงอาการรุนแรงหลังจากติดโควิด จึงควรฉีดวัคซีนโควิด 19 เพื่อลดความรุนแรงของโรคและความเสี่ยงต่อการเสียชีวิต
สามารถฉีดได้ ยกเว้นผู้ป่วยที่อาการยังไม่คงที่ หรือมีอาการที่อันตรายต่อชีวิต ควรปรึกษาแพทย์ผู้รักษาก่อน นอกจากนี้ผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองถือเป็น 1 ใน 7 โรคเสี่ยงอาการรุนแรงหลังจากติดโควิด จึงควรฉีดวัคซีนโควิด 19 เพื่อลดความรุนแรงของโรคและความเสี่ยงต่อการเสียชีวิต
สามารถฉีดได้ โดยผู้ที่กินยา ASA, โคลพิโดเกรล (Clopidogrel), ซิลอสทาซอล (Cilostazol), NOACs สามารถฉีดวัคซีนโควิด 19 ได้โดยไม่ต้องหยุดยา แต่ผู้ที่กินยาวาร์ฟาริน (Warfarin) อาจต้องเจาะเลือดตรวจค่าการต้านการแข็งตัวของเลือด (International Normalized Ratio: INR) ให้ต่ำกว่า 3 จึงจะฉีดได้ โดยผู้ที่กินยาละลายลิ่มเลือดประเภทใดที่กล่าวมา เมื่อรับวัคซีนโควิด 19 ควรใช้เข็มขนาดเล็กกว่า 23G และไม่ควรคลึงกล้ามเนื้อหลังฉีดวัคซีนโควิด 19 แต่ควรกดตำแหน่งที่ฉีดหลังการฉีดยานานกว่าปกติจนกว่าจะแน่ใจว่าไม่มีเลือดออกผิดปกติ
ผู้ที่กินยาเพรดนิโซโลน (Prednisolone) ไม่เกินวันละ 20 มิลลิกรัม หรือกินมากกว่าวันละ 20 มิลลิกรัม แต่มีอาการคงที่และอยู่ในช่วงลดปริมาณสเตียรอยด์ สามารถรับวัคซีนโควิด 19 ได้โดยไม่ต้องหยุดยา แต่ควรหลีกเลี่ยงการใช้วีคซีนชนิดไวรัสเวคเตอร์ โดยอาจใช้เป็นวัคซีนชนิดเชื้อตาย mRNA หรือชนิดส่วนประกอบของโปรตีน
ผู้ที่กินยากดภูมิคุ้มกัน อะซาไธโอพรีน (Azathioprine), ไมโคฟีโนเลต (Mycophenolate), MG, ไซโคลฟอสฟาไมด์ (Cyclophosphamide) ชนิดรับประทาน สามารถฉีดวัคซีนโควิด 19 ได้โดยไม่ต้องหยุดยา แต่ควรหลีกเลี่ยงการใช้วีคซีนชนิดไวรัสเวคเตอร์ โดยใช้อาจใช้เป็นวัคซีนชนิดเชื้อตาย mRNA หรือชนิดส่วนประกอบของโปรตีน
สามารถฉีดวัคซีนโควิด 19 ได้ตามปกติ หากไม่แน่ใจควรปรึกษาแพทย์ผู้ทำการรักษาก่อน
สามารถฉีดวัคซีนโควิด 19 ได้ตามปกติ
สามารถฉีดวัคซีนโควิด 19 ได้ โรคหอบหืด เป็นโรคทางเดินหายใจเรื้อรัง และถือเป็น 1 ใน 7 โรคเสี่ยงอาการรุนแรงหลังจากติดโควิด จึงควรฉีดวัคซีนโควิด 19 เพื่อลดความรุนแรงของโรคและความเสี่ยงต่อการเสียชีวิต
ควรเว้นระยะห่างการฉีดวัคซีนโควิด 19 และวัคซีนไข้หวัดใหญ่เป็นเวลาอย่างน้อย 2-4 สัปดาห์ เพื่อหลีกเลี่ยงผลข้างเคียงจากการฉีดวัคซีนพร้อมกัน หรืออาจรบกวนการสร้างภูมิคุ้มกันได้ แต่หากกรณีที่มีความจำเป็นต้องฉีดในระยะเวลาใกล้กัน ควรปรึกษาแพทย์ก่อนรับบริการ
ควรเว้นระยะห่างการฉีดวัคซีนโควิด 19 และวัคซีนคอตีบ ไอกรน บาดทะยักเป็นเวลาอย่างน้อย 2-4 สัปดาห์ เพื่อหลีกเลี่ยงผลข้างเคียงจากการฉีดวัคซีนพร้อมกัน หรืออาจรบกวนการสร้างภูมิคุ้มกันได้ แต่หากกรณีที่มีความจำเป็นต้องฉีดในระยะเวลาใกล้กัน ควรปรึกษาแพทย์ก่อนรับบริการ
ควรเว้นระยะห่างการฉีดวัคซีนโควิด 19 และวัคซีนหัด หัดเยอรมันเป็นเวลาอย่างน้อย 2-4 สัปดาห์ เพื่อหลีกเลี่ยงผลข้างเคียงจากการฉีดวัคซีนพร้อมกัน หรืออาจรบกวนการสร้างภูมิคุ้มกันได้ แต่หากกรณีที่มีความจำเป็นต้องฉีดในระยะเวลาใกล้กัน ควรปรึกษาแพทย์ก่อนรับบริการ
ควรเว้นระยะห่างการฉีดวัคซีนโควิด 19 และวัคซีนพิษสุนัขบ้าเป็นเวลาอย่างน้อย 2-4 สัปดาห์ เพื่อหลีกเลี่ยงผลข้างเคียงจากการฉีดวัคซีนพร้อมกัน หรืออาจรบกวนการสร้างภูมิคุ้มกันได้ แต่หากกรณีที่มีความจำเป็นต้องฉีดในระยะเวลาใกล้กัน เช่น ถูกสุนัขหรือแมวกัด สามารถฉีดวัคซีนพิษสุนัขบ้าได้ทันทีเช่นกัน เพื่อป้องกันความเสี่ยงต่อโรคพิษสุนัขบ้า

วัคซีนโควิด 19 มียี่ห้ออะไรบ้าง?

ตัวอย่างวัคซีน โควิด 19 ที่เริ่มมีการฉีดแล้วในหลายประเทศ รวมทั้งประเทศไทย มีดังนี้

อย่างไรก็ตาม สำหรับผู้ที่ได้รับวัคซีนโควิด 19 แล้ว ยังคงต้องสวมหน้ากากอนามัย เพื่อลดการแพร่กระจายของเชื้อต่อไปจนกว่าจะมีการประกาศจากรัฐบาล แต่หากยังไม่ได้รับวัคซีนและมีประวัติไปพื้นที่เสี่ยงติดเชื้อมา ควรกักตัวดูอาการอย่างน้อย 7-14 วัน และเข้ารับการตรวจหาเชื้อโควิด


ที่มาของข้อมูล

ขยาย

ปิด

  • ศูนย์ข้อมูลยาและบริบาลเภสัชกรรม รพ.ชลบุรี, สรุปประเด็นคำถาม-คำตอบ เกี่ยวกับการรับวัคซีนโควิด -​19, (https://web.facebook.com/DISCBH/posts/298454998573010?__tn__=-R), 13 พฤษภาคม 2564.
  • กรมควบคุมโรค, วัคซีนโควิด 19 ของประเทศไทย, (https://ddc.moph.go.th/vaccine-covid19/), 14 พฤษภาคม 2564.
  • สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ, 7 กลุ่มโรคที่ควรฉีดวัคซีนป้องกัน COVID-19, (https://www.thaihealth.or.th/Content/54281-7%20กลุ่มโรคที่ควรฉีดวัคซีนป้องกัน%20COVID-19.html), 11 มีนาคม 2564.