ไม่ว่าใครก็มีโอกาสเสี่ยงเชื้อ HPV
สาเหตุหลักของมะเร็งปากมดลูก ซึ่งพบได้มากเป็นอันดับ 2 ในผู้หญิงไทย รองจากมะเร็งเต้านม
เชื้อ HPV ติดง่ายกว่าที่คิด
เริ่มจากคำถามง่ายๆ เพื่อรู้จักความเสี่ยงของคุณ
ผลลัพธ์เป็นข้อมูลเบื้องต้นเพื่อช่วยตัดสินใจ ไม่ใช่การวินิจฉัยโรค
- ใช้เวลาประมาณ 1 นาที
- ไม่ต้องระบุชื่อหรือข้อมูลติดต่อ
คำตอบของคุณไม่ถูกจัดเก็บและไม่มีการขอข้อมูลส่วนบุคคล
อยากรู้เรื่อง HPV เพิ่มเติมไหม?
ผลลัพธ์นี้เป็นการประเมินเบื้องต้นจากคำตอบของคุณเท่านั้น ไม่ใช่การวินิจฉัยทางการแพทย์ หากมีข้อสงสัยเกี่ยวกับความเสี่ยงส่วนบุคคล ควรปรึกษาแพทย์
เรื่องสำคัญที่ควรรู้
ข้อมูลสั้นๆ ที่ช่วยให้เห็นภาพของ HPV และเหตุผลที่การป้องกันมีความสำคัญ
- 100+สายพันธุ์ของเชื้อ HPV ที่พบได้
- ~90%ของหูดบริเวณอวัยวะเพศเกี่ยวข้องกับสายพันธุ์ 6 และ 11
- ~70%ของมะเร็งปากมดลูกเกี่ยวข้องกับสายพันธุ์ 16 และ 18
วัคซีน HPV เลือกแบบไหนดี?
รู้หรือไม่? วัคซีน HPV ชนิด 9 สายพันธุ์ มีให้เลือก 2 แบบในไทย
ทั้งสองแบบผ่านการขึ้นทะเบียนถูกต้องจาก อย. ไทย แต่มีความแตกต่างกันในหลายจุดที่ควรรู้ก่อนตัดสินใจ
 |
 จากอเมริกาผลิตจากยีสต์ |
 จากจีนผลิตจาก E.coli |
|---|---|---|
| ขึ้นทะเบียนในไทยตั้งแต่ปี | 2560(เริ่มใช้จริง 2563) | 2569 |
| ได้รับการรับรองโดยองค์การอนามัยโลก (WHO) | ได้รับแล้ว | ยังไม่ได้รับ |
| ได้รับการรับรองโดย FDA สหรัฐฯ และ EMA ยุโรป | ได้รับแล้ว | ยังไม่ได้รับ |
| ใช้ได้กับเพศไหนบ้าง | ได้ทั้งชายและหญิง | ได้เฉพาะเพศหญิง |
| ข้อมูลยืนยันประสิทธิภาพการป้องกันความผิดปกติ | ยืนยันแล้ว 6 กลุ่มโรคมะเร็งปากมดลูก มะเร็งทวารหนัก มะเร็งช่องคลอดและปากช่องคลอด มะเร็งลำคอ และหูดหงอนไก่ | ยืนยันแล้ว 1 กลุ่มโรคมะเร็งปากมดลูก |
| ผู้ร่วมการศึกษา | ครอบคลุมคนจาก 18 ประเทศทั่วโลก | ศึกษาเฉพาะคนในประเทศจีน |
| ระยะเวลาติดตามผลลัพธ์ | ติดตามผลนาน 14 ปี | ติดตามผลนาน 3 ปี |
| จำนวนคนที่ฉีดแล้ว | 200+ ล้านคนทั่วโลก | ยังไม่มีข้อมูล |
| ราคา | 14,000-18,000 | 8,999-11,000 |
ทั้งสองแบบผ่านการขึ้นทะเบียนถูกต้องจากสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาของไทย ความแตกต่างหลักอยู่ที่แหล่งผลิต ปริมาณข้อมูลงานวิจัยรองรับ และราคา การเลือกแบบไหนขึ้นอยู่กับความต้องการ งบประมาณ และปัจจัยสุขภาพเฉพาะบุคคล แนะนำให้ปรึกษาแพทย์ก่อนตัดสินใจทุกครั้ง
เนื้อหานี้จัดทำขึ้นเพื่อให้ความรู้เบื้องต้นเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์ และไม่มีเจตนาเปรียบเทียบเพื่อโน้มน้าวการตัดสินใจ
ข้อมูลทั่วไปของ HPV
HPV คืออะไร?
HPV (Human Papilloma Virus) เป็นไวรัสที่มีมากกว่า 100 สายพันธุ์ ติดต่อได้ง่ายผ่านการสัมผัสหรือมีเพศสัมพันธ์ ทั้งทางช่องคลอด ทวารหนัก หรือช่องปาก เป็นสาเหตุหลักของมะเร็งปากมดลูกและโรคอื่นๆ ทั้งในผู้หญิงและผู้ชาย
ข่าวดี: ผู้ที่แข็งแรงและมีภูมิคุ้มกันดีมักจะกำจัดเชื้อ HPV ออกไปได้เอง อย่างไรก็ตามมีคนส่วนน้อยที่เชื้อยังคงอยู่ในร่างกายนานกว่า 6 เดือนไปจนถึงหลายปี และอาจนำไปสู่มะเร็งชนิดต่างๆ ในที่สุด
เป็นสาเหตุหลักของมะเร็งปากมดลูก มากถึง 70%
เป็นสาเหตุหลัก (90%) ของหูดหงอนไก่
HPV ส่งผลกับร่างกายตรงไหนบ้าง?
ปากมดลูก
- โรคที่เกี่ยวข้อง
- มะเร็งปากมดลูก (พบบ่อยที่สุดในกลุ่มมะเร็งที่เกี่ยวกับ HPV)
- สายพันธุ์ที่มักเป็นสาเหตุ
- สายพันธุ์ 16 และ 18 คือสาเหตุหลัก รองลงมาคือ 31, 33, 45
- อาการที่อาจพบ
- ระยะแรกมักไม่แสดงอาการเลย เมื่อโรคดำเนินไปสักระยะจึงเริ่มมีเลือดออกผิดปกติ (โดยเฉพาะหลังมีเพศสัมพันธ์) ตกขาวผิดปกติ หรือปวดท้องน้อยเรื้อรัง
ช่องคลอด และปากช่องคลอด
- โรคที่เกี่ยวข้อง
- มะเร็งช่องคลอด, มะเร็งปากช่องคลอด, หูดหงอนไก่
- สายพันธุ์ที่มักเป็นสาเหตุ
- 16, 18 สำหรับมะเร็ง และ 6, 11 สำหรับหูดหงอนไก่
- อาการที่อาจพบ
- กรณีมะเร็งมักไม่แสดงอาการในระยะแรกเช่นเดียวกับมะเร็งปากมดลูก ส่วนหูดหงอนไก่จะสังเกตเห็นเป็นตุ่มหรือติ่งเนื้อลักษณะคล้ายหงอนไก่บริเวณอวัยวะเพศ อาจมีอาการคันแต่ส่วนใหญ่ไม่เจ็บ
ทวารหนัก
- โรคที่เกี่ยวข้อง
- มะเร็งทวารหนัก
- สายพันธุ์ที่มักเป็นสาเหตุ
- 16 และ 18 เป็นหลัก
- อาการที่อาจพบ
- เลือดออกทางทวารหนัก คัน ปวด มีก้อนเนื้อหรือติ่งเนื้อบริเวณทวารหนัก หรือลักษณะการขับถ่ายเปลี่ยนไปจากปกติ
ช่องปาก-ลำคอ
- โรคที่เกี่ยวข้อง
- มะเร็งช่องปากและลำคอ (พบเพิ่มขึ้นในคนอายุน้อย)
- สายพันธุ์ที่มักเป็นสาเหตุ
- 16 เป็นสายพันธุ์หลักที่พบ
- อาการที่อาจพบ
- เจ็บคอเรื้อรัง ปวดหู เสียงแหบ ต่อมน้ำเหลืองที่คอบวม หรือน้ำหนักลดโดยไม่ทราบสาเหตุ
ผู้ติดเชื้อ HPV ส่วนใหญ่ไม่มีอาการแสดงเลยในระยะแรก อาการที่ระบุไว้ข้างต้นมักปรากฏเมื่อโรคดำเนินไปสักระยะแล้วเท่านั้น การตรวจคัดกรองสม่ำเสมอจึงสำคัญกว่าการรอสังเกตอาการ
HPV ไม่ได้กระทบแค่ปากมดลูก แต่ยังเกี่ยวข้องกับหลายอวัยวะ ไม่ว่าคุณจะเป็นเพศไหนหรือมีรสนิยมทางเพศแบบใด
การป้องกัน
วัคซีน HPV
วัคซีนมี 3 ชนิด: 2 สายพันธุ์ (ป้องกัน 16, 18) 4 สายพันธุ์ (ป้องกัน 6, 11, 16, 18) และ 9 สายพันธุ์ (ป้องกัน 6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52, 58) ซึ่งแบบ 9 สายพันธุ์ป้องกันได้ครอบคลุมกว่าชนิดอื่น ทั้งมะเร็งปากมดลูก มะเร็งช่องคลอด มะเร็งทวารหนัก มะเร็งช่องปากและลำคอ และหูดหงอนไก่
ปัจจุบันวัคซีน HPV ชนิด 9 สายพันธุ์ในไทยมีให้เลือกจาก 2 แหล่งผลิต ฉีดได้ตั้งแต่อายุ 9–45 ปี ทั้งชายและหญิง
- อายุต่ำกว่า 15 ปี ฉีด 2 เข็ม ห่างกัน 6–12 เดือน
- อายุ 15 ปีขึ้นไป ฉีด 3 เข็ม ที่เดือน 0, 1–2 และ 6
ผลข้างเคียงที่พบบ่อยมักไม่รุนแรงและหายเองได้ใน 2–5 วัน เช่น ปวด บวม แดง บริเวณที่ฉีด ปวดศีรษะ มีไข้ อ่อนเพลีย
วัคซีน HPV จำเป็นสำหรับทุกเพศ ไม่ใช่แค่ผู้หญิง เพราะเชื้อ HPV สามารถก่อโรคมะเร็งชนิดอื่นได้ ไม่ใช่แค่มะเร็งปากมดลูก
การตรวจคัดกรอง
- แนะนำเริ่มตรวจคัดกรองเมื่ออายุ 25 ปีขึ้นไป
- วิธีตรวจ: Pap smear, Thin Prep, หรือ HPV DNA Test
- ความถี่: โดยทั่วไปทุก 1–3 ปี ขึ้นอยู่กับวิธีตรวจและดุลยพินิจแพทย์
การป้องกันขณะมีเพศสัมพันธ์
- ใช้ถุงยางอนามัยทุกครั้งที่มีเพศสัมพันธ์ ทั้งทางช่องคลอด ทวารหนัก และออรัลเซ็กซ์ จะช่วยลดความเสี่ยงลงได้มาก
- ถ้าใช้เซ็กซ์ทอยร่วมกับคู่นอน ควรทำความสะอาดทุกครั้งก่อนใช้ หรือใช้ปลอกครอบและเปลี่ยนทุกครั้งที่เปลี่ยนคู่นอนหรือเปลี่ยนตำแหน่งใช้งาน
- จำกัดจำนวนคู่นอน หรือพูดคุยกับคู่นอนอย่างเปิดเผยเรื่องประวัติสุขภาพทางเพศ ช่วยลดโอกาสสัมผัสเชื้อใหม่ๆ ได้
- ไม่มีวิธีป้องกันวิธีเดียวที่ป้องกัน HPV ได้ครบ 100% การใช้ถุงยางอนามัยควบคู่กับวัคซีนและตรวจคัดกรองสม่ำเสมอ คือการป้องกันที่ครอบคลุมที่สุด
ฉีดวัคซีนครบแล้วก็ยังต้องตรวจคัดกรองอยู่ดี เพราะวัคซีนไม่ได้ป้องกันได้ 100% และไม่ครอบคลุมทุกสายพันธุ์
เริ่มประเมินความเสี่ยงFAQ
คำถามที่พบบ่อย
ฉีดวัคซีน HPV แล้วไม่ต้องตรวจคัดกรองใช่ไหม?
ไม่จริง เพราะวัคซีนไม่ได้ป้องกันการติดเชื้อได้ 100% และไม่ได้ครอบคลุมเชื้อทุกสายพันธุ์ จึงยังต้องตรวจคัดกรองตามช่วงอายุที่แนะนำอยู่เสมอ
มีคู่นอนคนเดียว ไม่ต้องฉีดวัคซีนหรือตรวจคัดกรองก็ได้ใช่ไหม?
ไม่ใช่ เพราะเชื้ออาจติดมาก่อนมีคู่คนปัจจุบัน หรือติดโดยไม่แสดงอาการมาก่อน การตรวจคัดกรองจึงยังมีความสำคัญ
เคยมีเพศสัมพันธ์แล้ว ฉีดวัคซีน HPV ยังได้ผลไหม?
ยังฉีดได้และมีประโยชน์อยู่ แต่ประสิทธิภาพในการป้องกันอาจลดลงเมื่อเทียบกับการฉีดก่อนมีเพศสัมพันธ์ครั้งแรก โดยวัคซีนยังสามารถป้องกันเชื้อสายพันธุ์ที่ไม่เคยติดได้
ตรวจพบเชื้อ HPV แล้ว ยังต้องฉีดวัคซีนอยู่ไหม?
ยังแนะนำให้ฉีด เพราะเชื้อ HPV มีมากกว่า 100 สายพันธุ์ วัคซีนจะช่วยป้องกันสายพันธุ์อื่นที่ยังไม่เคยติดเชื้อ ซึ่งมักเป็นสาเหตุหลักของมะเร็งปากมดลูก
ฉีดวัคซีนไม่ครบตามกำหนด เป็นอันตรายไหม?
ควรไปฉีดต่อให้ครบโดสโดยเร็ว จะได้ไม่ต้องเริ่มใหม่ แต่ประสิทธิภาพอาจลดลงหากทิ้งช่วงนานเกินไป หากเว้นระยะห่างจากนัดหมายเดิมมาแล้ว ควรปรึกษาแพทย์ถึงแนวทางที่เหมาะสม
คนท้องฉีดวัคซีน HPV ได้ไหม?
ไม่แนะนำให้ฉีดระหว่างตั้งครรภ์ หากฉีดไป 1–2 เข็มแล้วเพิ่งทราบว่าตั้งครรภ์ สามารถฉีดเข็มที่เหลือหลังคลอดได้โดยไม่ต้องเริ่มใหม่ ส่วนคุณแม่ให้นมบุตรสามารถฉีดได้ตามปกติ
วัคซีน HPV จำเป็นเฉพาะผู้หญิงเท่านั้นใช่ไหม?
ไม่ใช่ เชื้อ HPV ก่อโรคได้ในทุกเพศ ทั้งมะเร็งช่องปากและลำคอ มะเร็งทวารหนัก มะเร็งอวัยวะเพศชาย และหูดหงอนไก่ กลุ่ม LGBTQ ก็มีความเสี่ยงเช่นเดียวกัน
เคยฉีดวัคซีนชนิด 2 หรือ 4 สายพันธุ์ครบแล้ว ต้องฉีดชนิด 9 สายพันธุ์เพิ่มไหม?
โดยทั่วไปไม่จำเป็น เพราะชนิด 2 หรือ 4 สายพันธุ์ก็เพียงพอต่อการป้องกันมะเร็งปากมดลูกแล้ว เว้นเสียแต่ผู้ที่มีความเสี่ยงสูงหรือแพทย์เห็นสมควร ควรเว้นระยะห่างจากเข็มเดิมอย่างน้อย 1 ปี
รู้ความเสี่ยงแล้ว ก็ต้องดูแลตัวอย่างให้ดีขึ้น
QA: ตารางตรวจสอบลอจิกควิซ
หน้านี้สำหรับทีมงานตรวจสอบเท่านั้น (เปิดด้วย ?qa=1) ตารางด้านล่างคำนวณจากฟังก์ชันเดียวกับที่ควิซใช้จริง เพื่อเทียบกับไฟล์ logic ต้นฉบับ
