การตลาดคนไข้จีน: ช่องทาง เอเจนต์ WeChat, Xiaohongshu และ Douyin และสิ่งที่โฆษณาได้

การตลาดคนไข้จีน คือการทำให้คนจีนที่ต้องการรักษา ทั้งที่เดินทางมาจากจีนและที่อาศัยหรือทำงานในไทย หาโรงพยาบาลหรือคลินิกของคุณเจอ ไว้ใจ และเลือก ผ่านช่องทางที่คนจีนใช้จริง ได้แก่ เอเจนต์และผู้ประสานงาน WeChat, Xiaohongshu, Douyin และ Baidu พร้อมการดูแลเป็นภาษาจีนตั้งแต่แชทแรกจนกลับบ้าน

ตลาดนี้ต่างจากตลาดคนไข้ต่างชาติอื่นในสามเรื่องสำคัญ คนจีนใช้แพลตฟอร์มของตัวเอง ไม่ใช่ Google, Facebook หรือ LINE กฎหมายจีนจำกัดโฆษณาทางการแพทย์อย่างเข้มงวดจนการซื้อโฆษณาทางการแพทย์ไปยังจีนแผ่นดินใหญ่แทบเป็นไปไม่ได้สำหรับโรงพยาบาลไทย และหลังปี 2568 ความกังวลเรื่องความปลอดภัยทำให้ความไว้ใจกลายเป็นสิ่งที่ต้องสร้างก่อนเรื่องอื่น

ตลาดคนไข้จีนวันนี้

การลดลงในปี 2568 มาจากความกังวลเรื่องความปลอดภัยเป็นหลัก หลังข่าวแก๊งคอลเซ็นเตอร์และการลักพาตัวที่เป็นข่าวใหญ่ในจีน รวมถึงค่าเดินทางที่สูงขึ้น สำหรับโรงพยาบาล ความหมายคือคนไข้จีนที่ยังเดินทางมาต้องการความมั่นใจมากกว่าเดิม ทั้งเรื่องการรักษาและเรื่องการเดินทาง

บริการที่คนไข้จีนมักเดินทางมาใช้ในไทย

• การรักษาภาวะมีบุตรยาก งานวิจัยของมหาวิทยาลัยรังสิตปี 2563 รายงานว่าคนไข้จีนคิดเป็นราว 70–80% ของคนไข้ในคลินิกหรือโรงพยาบาลด้านนี้ขนาดใหญ่ในไทย บริการนี้มีกฎหมายไทยกำกับเฉพาะ ควรตรวจกับทีมกฎหมายก่อนทำการตลาด
• ตรวจสุขภาพและตรวจคัดกรองมะเร็ง มักมาพร้อมการท่องเที่ยว หรือเพื่อขอความเห็นที่สอง
• ทันตกรรม ความงาม และผิวพรรณ ตัดสินใจเร็ว และมักหาข้อมูลจาก Xiaohongshu
• การผ่าตัดที่นัดล่วงหน้าได้ เช่น ตา กระดูกและข้อ ซึ่งต้องการการประสานงานมาก

คนไข้จีนเลือกโรงพยาบาลอย่างไร

คนไข้จีนส่วนใหญ่ไม่ได้เจอโรงพยาบาลไทยจาก Google หรือ Facebook ซึ่งใช้ในจีนไม่ได้ แต่หาข้อมูลจากแพลตฟอร์มจีนและคนที่ไว้ใจ

ช่องทางหาคนไข้จีน

1. เอเจนต์และผู้ประสานงานด้านการแพทย์

เอเจนต์และผู้ประสานงาน (Facilitator) ในจีนยังเป็นช่องทางหลักของหลายบริการ โดยเฉพาะการรักษาภาวะมีบุตรยาก ตรวจสุขภาพ และการรักษาที่ซับซ้อน เพราะคนไข้ต้องการคนที่ดูแลตั้งแต่เลือกโรงพยาบาล วีซ่า ล่าม ที่พัก จนถึงการติดตามผลหลังกลับบ้าน มีทั้งบริษัทเฉพาะด้านการแพทย์ บริษัทท่องเที่ยวที่มีแพ็กเกจสุขภาพ และแพลตฟอร์มสุขภาพออนไลน์ของจีนที่ร่วมมือกับโรงพยาบาลต่างประเทศ

ข้อดีคือเข้าถึงคนไข้ที่พร้อมเดินทาง ข้อควรระวังคือค่าธรรมเนียมที่อาจสูง และเอเจนต์หลายรายพาคนไข้ไปเพียงไม่กี่แห่งที่ตนมีข้อตกลงด้วย เรื่องที่ควรกำหนดในสัญญา

• ค่าธรรมเนียมและวิธีคิด ต่อคนไข้หรือเป็นเปอร์เซ็นต์ และคิดจากยอดไหน
• ราคาที่คนไข้เห็น ให้คนไข้รู้ราคาของโรงพยาบาลชัดเจน เพื่อไม่ให้ถูกบวกราคาจนเสียความไว้ใจ
• มาตรฐานการดูแล ใครรับผิดชอบเรื่องอะไร ตั้งแต่สนามบินจนกลับบ้าน
• ข้อมูลคนไข้ การส่งต่อข้อมูลสุขภาพต้องเป็นไปตาม PDPA ของไทย และกฎหมายคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลของจีน (PIPL)
• การโฆษณา เอเจนต์ต้องไม่โฆษณาแทนโรงพยาบาลด้วยข้อความที่ผิดกฎหมายไทยหรือจีน

สร้างช่องทางตรงคู่กันไปด้วย เพื่อไม่ต้องพึ่งเอเจนต์ทั้งหมด

2. WeChat

WeChat คือบ้านของการสื่อสารกับคนไข้จีน ทั้งการแชท การส่งเอกสาร การนัดหมาย และการจ่ายเงิน

• WeChat Official Account บัญชีทางการของโรงพยาบาล สำหรับข้อมูลบริการ แพทย์ การเตรียมตัว และบทความให้ความรู้ องค์กรต่างประเทศสมัครได้ผ่านขั้นตอนสำหรับต่างประเทศ
• WeChat และ WeCom (WeChat for Business) สำหรับแชทรายคนกับคนไข้และครอบครัว ซึ่งเป็นช่องทางที่คนไข้จีนคาดหวังมากที่สุด
• กลุ่ม WeChat สำหรับคนไข้ที่ใช้บริการเดียวกัน เช่น กลุ่มติดตามผลหลังการรักษา ต้องดูแลเรื่องข้อมูลส่วนบุคคลให้ดี

3. Xiaohongshu (RED หรือ RedNote)

Xiaohongshu คือที่ที่คนจีนรุ่นใหม่หาข้อมูลก่อนตัดสินใจ โดยเฉพาะผู้หญิงและคนเมือง โพสต์ประสบการณ์จริง ภาพสถานที่ ขั้นตอน และราคา มีผลต่อการตัดสินใจมาก เนื้อหาที่ได้ผลคือการแสดงสถานที่ ทีมแพทย์ และขั้นตอนอย่างตรงไปตรงมา โดยไม่สัญญาผลการรักษา แพลตฟอร์มเข้มงวดกับเนื้อหาด้านการแพทย์และความงาม และเนื้อหาที่ชวนให้มาใช้บริการอาจถูกมองว่าเป็นโฆษณาแฝง

4. Douyin และ Baidu

Douyin เป็นวิดีโอสั้นที่สร้างการรับรู้ได้กว้าง เหมาะกับเนื้อหาให้ความรู้และพาชมสถานที่ ส่วน Baidu ยังเป็นเครื่องมือค้นหาหลักในจีน การมีหน้าเว็บภาษาจีนตัวย่อที่อ่านได้จากจีน ช่วยให้คนที่ได้ยินชื่อจากช่องทางอื่นหาข้อมูลต่อเจอ

5. คนจีนที่อาศัยและทำงานในไทย

คนจีนที่อาศัย ทำงาน หรือเรียนในไทย เป็นกลุ่มที่เข้าถึงง่ายกว่ามาก ใช้ทั้ง WeChat และแอปไทยอย่าง LINE ค้นหาในไทยได้ และกลับมาใช้บริการซ้ำ ช่องทางที่ได้ผล เช่น ชุมชนชาวจีนในพื้นที่ บริษัทจีนที่มีพนักงานในไทย มหาวิทยาลัย และหน้าเว็บภาษาจีนที่ติดอันดับในการค้นหา

โฆษณาอะไรได้บ้าง

กฎหมายจีน ตามกฎหมายโฆษณาของจีน มีเพียงสถานพยาบาลที่ได้รับใบอนุญาตประกอบกิจการสถานพยาบาลในจีนเท่านั้นที่โฆษณาทางการแพทย์ได้ และโฆษณาทุกชิ้นต้องได้รับใบรับรองการตรวจโฆษณาทางการแพทย์ก่อนเผยแพร่ โรงพยาบาลไทยส่วนใหญ่ไม่ได้รับใบอนุญาตในจีน การซื้อโฆษณาทางการแพทย์บนแพลตฟอร์มจีนเพื่อชวนคนในจีนมาใช้บริการจึงแทบเป็นไปไม่ได้

แนวทางของสำนักงานกำกับดูแลตลาดของจีน (SAMR) ยังระบุว่าเนื้อหาบางแบบถือเป็นโฆษณาแฝง เช่น การรับประกันผลการรักษา การเปรียบเทียบกับสถานพยาบาลอื่น การบอกว่าที่นี่ปลอดภัยกว่า ได้ผลดีกว่า หรือถูกกว่า และการโปรโมตผ่านกรณีศึกษาหรือรีวิวของคนไข้ ในครึ่งแรกของปี 2568 หน่วยงานในจีนตรวจสอบคดีโฆษณาทางการแพทย์ผิดกฎหมาย 1,666 คดี

กฎหมายไทย โฆษณาภาษาจีนที่ชวนให้มาใช้บริการของสถานพยาบาลไทย ยังต้องได้รับอนุมัติจากกรม สบส. หรือสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดเหมือนภาษาอื่น ดูคู่มือโฆษณาสถานพยาบาล

สิ่งที่ทำได้ คือเนื้อหาให้ความรู้และข้อมูลตามข้อเท็จจริงที่ไม่ชวนให้มาใช้บริการ ตามกฎของแต่ละแพลตฟอร์ม บัญชีทางการที่ให้ข้อมูลบริการ ราคา และขั้นตอน และการร่วมมือกับสถานพยาบาลหรือแพลตฟอร์มในจีนที่ได้รับอนุญาต ก่อนทำแคมเปญใดในจีน ควรปรึกษาที่ปรึกษากฎหมายในจีน

สรุปเพื่อการวางแผน ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย กฎหมายและกฎของแพลตฟอร์มในจีนเปลี่ยนบ่อย

เนื้อหาที่สร้างความไว้ใจ

• ความปลอดภัยตลอดการเดินทาง รับส่งจากสนามบิน ผู้ประสานงานที่พูดภาษาจีน ที่พักที่แนะนำ และเบอร์ติดต่อฉุกเฉิน ตอบความกังวลที่ทำให้คนจีนลังเลมาไทยโดยตรง
• ทีมแพทย์และมาตรฐาน ชื่อแพทย์ ความเชี่ยวชาญ การรับรองของโรงพยาบาล โดยแสดงตามจริงและไม่โอ้อวด
• ราคาและสิ่งที่รวม ราคาเป็นเงินบาทพร้อมราคาโดยประมาณเป็นหยวน และบอกค่าใช้จ่ายที่อาจเพิ่ม
• ขั้นตอนตั้งแต่ต้นจนจบ จำนวนวันที่ต้องอยู่ไทย การเตรียมตัว และการติดตามผลหลังกลับจีน
• ภาษาจีนตัวย่อ ทั้งหน้าเว็บ เอกสาร และใบเสร็จ ไม่ใช่การแปลด้วยเครื่องอย่างเดียว

ตอบแชทเป็นภาษาจีนผ่าน WeChat

คนไข้จีนมักทักหลายโรงพยาบาลพร้อมกัน ที่ที่ตอบเป็นภาษาจีนได้เร็วและครบมักได้คนไข้

• ตอบใน WeChat ซึ่งเป็นช่องทางที่คนไข้จีนคาดหวัง ไม่ใช่ขอให้ย้ายไป LINE หรืออีเมล
• ตอบในเวลาทำการของจีน จีนเร็วกว่าไทย 1 ชั่วโมง และคนไข้มักทักช่วงค่ำหลังเลิกงาน
• ใช้ AI ตอบชั้นแรกเป็นภาษาจีน ตอบคำถามทั่วไปเรื่องราคา ขั้นตอน และการเตรียมตัวจากข้อมูลจริงของโรงพยาบาล แล้วส่งต่อให้ผู้ประสานงานที่พูดภาษาจีนเมื่อเป็นคำถามทางคลินิกหรือพร้อมนัด
• รวมทุกช่องทางไว้ที่เดียว คนไข้จีนในไทยอาจทักทั้ง WeChat และ LINE ระบบที่รวมแชทไว้ที่เดียวทำให้ไม่มีข้อความตกหล่น
• วางแผนตามเทศกาลของจีน เช่น ตรุษจีนและวันหยุดยาวเดือนตุลาคม ซึ่งคนจีนเดินทางมาก ควรเตรียมทีมและนัดล่วงหน้า

การรับชำระเงินและข้อมูลส่วนบุคคล

• WeChat Pay และ Alipay ร้านค้าและโรงพยาบาลในไทยรับได้ผ่านผู้ให้บริการรับชำระเงินในไทย ช่วยให้คนไข้จีนจ่ายด้วยวิธีที่คุ้นเคย
• ใบแจ้งราคาก่อนเดินทาง ระบุสกุลเงิน สิ่งที่รวม และเงื่อนไขการคืนเงิน
• ข้อมูลส่วนบุคคล การเก็บและส่งข้อมูลสุขภาพของคนไข้ต้องเป็นไปตาม PDPA และอาจเกี่ยวข้องกับ PIPL ของจีนเมื่อรับข้อมูลจากคนที่อยู่ในจีนหรือทำงานร่วมกับเอเจนต์ในจีน

เช็กลิสต์ก่อนเริ่มทำการตลาดคนไข้จีน

อ่านภาพรวมของการตลาดคนไข้ต่างชาติทุกกลุ่มในคู่มือการตลาดผู้ป่วยต่างชาติ

แหล่งอ้างอิง

• Bangkok Post, Thailand sees annual foreign tourist arrivals slow to 33 million (ข้อมูลกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา และเป้าหมายของ ททท.)
• The Nation, Safety fears cut Thailand’s Chinese tourist forecast to 7 million, says ATTA (4 มิถุนายน 2569)
• Nikkei Asia, Thailand tourism takes hit as Chinese arrivals plunge (มกราคม 2569)
• CMS, China’s SAMR clarifies rules for identifying disguised medical advertisement
• สำนักงานกำกับดูแลตลาดนครฉงชิ่ง (Chongqing Administration for Market Regulation), รายการข้อกำหนดการโฆษณา รวมถึงการตรวจโฆษณาทางการแพทย์ก่อนเผยแพร่ตามมาตรา 46 แห่งกฎหมายโฆษณาของจีน (ภาษาจีน)
• มหาวิทยาลัยรังสิต, Cross-border reproductive care in Thailand: case study of Chinese patients (2563)