ป้ายคลินิก ต้องติดอะไรบ้างตามกฎหมาย

คนส่วนใหญ่ได้ยินคำว่าป้ายคลินิกแล้วนึกถึงป้ายชื่อหน้าร้านอย่างเดียว แต่กฎหมายกำหนดให้สถานพยาบาลต้องแสดงมากกว่านั้นหลายอย่าง และของที่มักถูกตรวจพบว่าไม่ครบไม่ใช่ป้ายชื่อ แต่เป็นของที่อยู่ข้างใน

บทความนี้รวมรายการที่ต้องแสดง ข้อกำหนดของแต่ละอย่าง และจุดที่คลินิกมักพลาด

ข้อควรทราบ เป็นการสรุปเพื่อความเข้าใจเบื้องต้น ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย รายละเอียดและแบบป้ายที่ยอมรับได้อาจต่างกันไปในแต่ละพื้นที่และเปลี่ยนแปลงได้ ควรขอตัวอย่างแบบป้ายและตรวจสอบกับสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด หรือกองสถานพยาบาลและการประกอบโรคศิลปะ ก่อนสั่งทำทุกครั้ง

รายการที่ต้องแสดง

พระราชบัญญัติสถานพยาบาลกำหนดให้ผู้รับอนุญาตแสดงรายละเอียดต่อไปนี้ ในที่เปิดเผยและเห็นได้ง่าย ณ สถานพยาบาล

สองข้อที่คลินิกมักไม่ครบคือรายละเอียดผู้ประกอบวิชาชีพ กับป้ายสอบถามอัตราค่ารักษา เพราะข้อแรกเปลี่ยนตามคนที่เข้าออก ส่วนข้อสองเป็นของที่หลายคนไม่รู้ว่าต้องมี

หน่วยงานหลายจังหวัดมีแบบฟอร์มและตัวอย่างป้ายให้ดาวน์โหลด ควรขอจากสำนักงานในพื้นที่ก่อนสั่งทำเอง

ป้ายชื่อสถานพยาบาล

เป็นป้ายที่มีข้อกำหนดละเอียดที่สุด

• รูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ขนาดอย่างน้อย 40 x 120 เซนติเมตร
• ชื่อคลินิกใช้ตัวอักษรสูงไม่น้อยกว่า 10 เซนติเมตร
• เลขที่ใบอนุญาตใช้ตัวอักษรไม่น้อยกว่า 5 เซนติเมตร
• ต้องมีคำระบุประเภทของคลินิกประกอบชื่อ
• หากใช้ชื่อภาษาต่างประเทศ ตัวอักษรต้องเล็กกว่าอักษรไทยและตรงกับชื่อภาษาไทย
• ชื่อต้องไม่ใช้คำที่ชักชวน โอ้อวดเกินจริง หรืออาจทำให้เข้าใจผิด

จุดที่มักเข้าใจผิดที่สุดคือเรื่องสี สำหรับคลินิกซึ่งเป็นสถานพยาบาลประเภทไม่รับผู้ป่วยไว้ค้างคืน แผ่นป้ายใช้พื้นสีขาว แล้วใช้สีประจำประเภทกับตัวอักษร ไม่ใช่ทำพื้นป้ายทั้งแผ่นเป็นสีนั้น

คลินิกที่สั่งทำป้ายพื้นเขียวทั้งแผ่นเพราะเข้าใจว่าคลินิกเวชกรรมใช้สีเขียว จึงอาจต้องทำใหม่ ซึ่งเป็นค่าใช้จ่ายที่เลี่ยงได้ด้วยการถามก่อน

สีประจำแต่ละประเภทอยู่ในบทความเรื่องประเภทของคลินิก

รายละเอียดผู้ประกอบวิชาชีพ ป้ายที่เก่าเร็วที่สุด

ป้ายนี้ต้องแสดงรูปถ่าย ชื่อ เลขที่ใบประกอบวิชาชีพ และวันเวลาที่แต่ละคนปฏิบัติงาน

เป็นป้ายเดียวในรายการที่ผิดได้เองโดยไม่มีใครแตะต้อง เพราะทีมเปลี่ยน แพทย์พาร์ตไทม์เปลี่ยนเวร พยาบาลลาออก แต่ป้ายยังเป็นชุดเดิม

สามสถานการณ์ที่ทำให้ป้ายไม่ตรงกับความจริง

• มีผู้ประกอบวิชาชีพคนใหม่เข้ามาแล้วยังไม่ได้เพิ่มลงป้าย
• คนที่ลาออกไปแล้วยังอยู่บนป้าย
• เวลาปฏิบัติงานบนป้ายไม่ตรงกับตารางเวรจริง

ข้อที่สองมีผลมากกว่าที่คิด เพราะป้ายที่แสดงชื่อผู้ประกอบวิชาชีพที่ไม่ได้ทำงานอยู่จริง เป็นเรื่องที่หน่วยงานให้ความสำคัญและมีบทลงโทษ

ในทางปฏิบัติ วิธีที่ได้ผลคือผูกการอัปเดตป้ายเข้ากับขั้นตอนรับเข้าและลาออกของทีม ไม่ใช่ทำเป็นงานประจำปี เพราะช่วงเวลาที่ป้ายผิดคือช่วงระหว่างที่คนเปลี่ยนพอดี

คลินิกที่จัดตารางเวรด้วยไฟล์แยกจากป้ายมักไม่รู้ตัวว่าสองอย่างไม่ตรงกัน มีแบบฟอร์มตารางเวรพนักงานให้ดาวน์โหลดฟรี สำหรับคลินิกที่ยังไม่มีที่เดียวเก็บ

อัตราค่ารักษาพยาบาลและป้ายสอบถามราคา

กฎหมายกำหนดให้แสดงอัตราค่ารักษาพยาบาล ค่าบริการ และให้มีป้ายที่บอกผู้ป่วยว่าสอบถามอัตราค่ารักษาได้

เจตนาของข้อนี้คือความโปร่งใสเรื่องราคา ซึ่งเป็นเรื่องเดียวกับที่คนไข้ถามมากที่สุดในแชท

คลินิกจำนวนมากมองข้อนี้เป็นภาระ ทั้งที่ในทางการตลาดมันสอดคล้องกับสิ่งที่คนไข้ต้องการอยู่แล้ว คนไข้ที่รู้ราคาก่อนตัดสินใจเดินทางมา คือคนไข้ที่มาถึงแล้วพร้อมจ่าย

More patients, and a system that runs the day

Jib OS brings new patients in, answers every one of them, and keeps the day running. Built by HDmall.

Get your free trial Or see what Jib OS is →

คำประกาศสิทธิผู้ป่วย

ต้องแสดงตามฉบับที่หน่วยงานกำหนด ซึ่งมีให้ดาวน์โหลดจากหน่วยงานสาธารณสุข และบางแห่งระบุขนาดที่ควรจัดทำไว้ด้วย

ไม่ควรเขียนขึ้นเองหรือย่อความ เพราะเป็นข้อความที่กำหนดไว้แล้ว

ป้ายที่ต้องแสดง กับป้ายโฆษณา คนละเรื่องกัน

เป็นเส้นที่คลินิกข้ามโดยไม่ตั้งใจบ่อย

ป้ายที่กฎหมายกำหนดให้แสดง เช่น ป้ายชื่อ ใบอนุญาต และอัตราค่ารักษา ไม่ใช่โฆษณา

แต่เมื่อเพิ่มข้อความชักชวน โปรโมชัน หรือการกล่าวอ้างผลการรักษาลงไป ป้ายนั้นอาจเข้าข่ายโฆษณาสถานพยาบาล ซึ่งมีข้อกำหนดของตัวเองและบางกรณีต้องขออนุญาตก่อน

ตัวอย่างที่เสี่ยง

• เพิ่มคำว่า "ดีที่สุดในย่านนี้" ลงบนป้ายชื่อ
• ใส่ราคาโปรโมชันมีกำหนดเวลาไว้บนป้ายหน้าร้าน
• ติดภาพก่อนหลังไว้ที่หน้าคลินิก

รายละเอียดอยู่ในบทความเรื่องกฎโฆษณาคลินิก และการขออนุญาตโฆษณา

ต้นทุนที่ไม่ได้มีแค่ค่าทำป้าย

ป้ายชื่อคลินิกมีต้นทุนสองก้อน

ก้อนแรกคือค่าทำ ซึ่งจ่ายครั้งเดียว

ก้อนที่สองคือภาษีป้ายรายปี ซึ่งจ่ายทุกปีตลอดอายุการใช้งาน และขึ้นกับขนาดกับการจัดวางตัวอักษรบนป้าย

ป้ายขนาดขั้นต่ำตามกฎหมายที่ 40 x 120 เซนติเมตร เข้าเกณฑ์เสียภาษีอยู่แล้ว และการวางอักษรอังกฤษเหนืออักษรไทยทำให้อัตราสูงขึ้นเกือบเท่าตัว ซึ่งเป็นเรื่องที่ตัดสินตอนออกแบบและจ่ายไปตลอด

คำนวณได้จากเครื่องคำนวณภาษีป้ายคลินิก

เช็กลิสต์ก่อนตรวจ

1. ป้ายชื่อมีประเภทคลินิกและเลขที่ใบอนุญาตครบ ขนาดตัวอักษรถูกต้อง
2. ใบอนุญาตประกอบกิจการและใบอนุญาตดำเนินการ ติดแสดงทั้งสองฉบับ
3. ป้ายผู้ประกอบวิชาชีพตรงกับคนที่ทำงานอยู่จริงในวันนี้
4. เวลาปฏิบัติงานบนป้ายตรงกับตารางเวรจริง
5. อัตราค่ารักษาพยาบาลแสดงอยู่ และเป็นราคาปัจจุบัน
6. ป้ายให้สอบถามอัตราค่ารักษามีอยู่
7. คำประกาศสิทธิผู้ป่วยเป็นฉบับที่หน่วยงานกำหนด
8. หลักฐานการชำระค่าธรรมเนียมประจำปีเป็นรอบล่าสุด
9. ไม่มีข้อความโฆษณาหรือการกล่าวอ้างเพิ่มเติมบนป้ายที่กฎหมายกำหนด

ข้อ 3 และ 4 เป็นสองข้อที่เปลี่ยนบ่อยที่สุด และควรตรวจทุกครั้งที่มีคนเข้าหรือออกจากทีม ไม่ใช่ปีละครั้ง

เคล็ดลับบริหารคลินิก ส่งตรงถึงอีเมลคุณ

เจ้าของและผู้บริหารคลินิกกว่า 20,000 คน รับข่าวสารจากเราอยู่แล้ว

สำหรับเจ้าของคลินิกและผู้ที่กำลังจะเปิด — วิธีให้คนไข้ใหม่เจอคลินิกบน Google และให้ AI อย่าง ChatGPT และ Claude แนะนำคลินิกของคุณ วิธีลดงานหน้าเคาน์เตอร์และคนไข้ไม่มาตามนัด และเรื่องที่คลินิกอื่นเจอมาก่อน

สมัครรับ

ส่งสัปดาห์ละครั้ง · ไม่มีสแปม ยกเลิกได้ทุกเมื่อ

More patients, and a system that runs the day

Jib OS brings new patients in, answers every one of them, and keeps the day running. Built by HDmall.

Get your free trial Or see what Jib OS is →

คำถามที่พบบ่อย

ป้ายคลินิกต้องมีอะไรบ้าง

ป้ายชื่อสถานพยาบาลต้องแสดงชื่อตามที่ได้รับอนุญาต ประเภทของคลินิก และเลขที่ใบอนุญาต โดยเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าขนาดอย่างน้อย 40 x 120 เซนติเมตร ตัวอักษรชื่อคลินิกสูงไม่น้อยกว่า 10 เซนติเมตร และเลขที่ใบอนุญาตไม่น้อยกว่า 5 เซนติเมตร นอกจากป้ายชื่อแล้วยังต้องแสดงใบอนุญาตทั้งสองฉบับ รายละเอียดผู้ประกอบวิชาชีพ อัตราค่ารักษาพยาบาล และคำประกาศสิทธิผู้ป่วยด้วย

สีป้ายคลินิกคือสีของแผ่นป้ายหรือสีตัวอักษร

เป็นสีของตัวอักษร สำหรับคลินิกซึ่งเป็นสถานพยาบาลประเภทไม่รับผู้ป่วยไว้ค้างคืน แผ่นป้ายใช้พื้นสีขาวแล้วใช้สีประจำประเภทกับตัวอักษร เป็นจุดที่เข้าใจผิดกันบ่อยจนสั่งทำป้ายพื้นสีทั้งแผ่นแล้วต้องทำใหม่ ควรขอตัวอย่างแบบป้ายจากสำนักงานสาธารณสุขในพื้นที่ก่อนสั่งทำ

ป้ายแสดงชื่อแพทย์ต้องมีข้อมูลอะไร

ต้องแสดงรูปถ่าย ชื่อ เลขที่ใบประกอบวิชาชีพ และวันเวลาที่ปฏิบัติงานของผู้ประกอบวิชาชีพทุกคนที่ทำงานในคลินิก เป็นป้ายที่ผิดได้เองเมื่อทีมเปลี่ยนโดยไม่มีใครแตะต้องป้าย ทั้งกรณีที่คนใหม่เข้ามาแล้วยังไม่ได้เพิ่ม กรณีที่คนลาออกไปแล้วยังอยู่บนป้าย และกรณีที่เวลาปฏิบัติงานไม่ตรงกับตารางเวรจริง

คลินิกต้องติดป้ายราคาไหม

ต้องแสดงอัตราค่ารักษาพยาบาลและค่าบริการ พร้อมทั้งมีป้ายที่แจ้งให้ผู้ป่วยทราบว่าสอบถามอัตราค่ารักษาได้ เจตนาของข้อกำหนดคือความโปร่งใสเรื่องราคา ซึ่งสอดคล้องกับสิ่งที่คนไข้ต้องการอยู่แล้ว เพราะราคาเป็นคำถามที่ถูกถามมากที่สุดก่อนตัดสินใจมาคลินิก

ป้ายที่กฎหมายกำหนดกับป้ายโฆษณาต่างกันอย่างไร

ป้ายที่กฎหมายกำหนดให้แสดง เช่น ป้ายชื่อ ใบอนุญาต และอัตราค่ารักษา ไม่ถือเป็นโฆษณา แต่เมื่อเพิ่มข้อความชักชวน โปรโมชันมีกำหนดเวลา หรือการกล่าวอ้างผลการรักษาลงบนป้ายเหล่านั้น อาจเข้าข่ายโฆษณาสถานพยาบาลซึ่งมีข้อกำหนดของตัวเองและบางกรณีต้องขออนุญาตก่อนเผยแพร่

ทำป้ายคลินิกแล้วมีค่าใช้จ่ายอะไรตามมาอีก

มีภาษีป้ายซึ่งเป็นภาษีท้องถิ่นที่ต้องเสียทุกปีตลอดอายุการใช้งานของป้าย คิดจากพื้นที่และลักษณะตัวอักษรบนป้าย ป้ายขนาดขั้นต่ำตามกฎหมายเข้าเกณฑ์เสียภาษีอยู่แล้ว และการวางอักษรต่างประเทศเหนืออักษรไทยทำให้อัตราสูงขึ้นเกือบเท่าตัว จึงควรคำนวณตั้งแต่ตอนออกแบบป้าย ไม่ใช่ตอนยื่นแบบ

อ่านต่อ

• คลินิกเวชกรรม คืออะไร ต่างจากสหคลินิกและคลินิกเฉพาะทางอย่างไร
• ภาษีป้ายคลินิก คิดยังไง พร้อมเครื่องคำนวณ Excel ฟรี
• กฎโฆษณาคลินิกที่ต้องรู้ก่อนลงโฆษณา
• ขออนุญาตโฆษณาคลินิก ต้องทำอย่างไรบ้าง
• ดาวน์โหลดตารางเวรพนักงานคลินิก (Excel) ฟรี
• เช็กลิสต์ระบบที่ควรเตรียมก่อนเปิดคลินิก
• เอกสารรับคนไข้ใหม่ที่คลินิกควรมี 3 ฉบับ พร้อมแบบร่างให้ดาวน์โหลด
• ดาวน์โหลดแบบฟอร์มบันทึกการทำให้ปราศจากเชื้อ (Excel) ฟรี
• ดาวน์โหลดทะเบียนสถิติผู้ป่วยประจำปี (Excel) ฟรี สำหรับต่ออายุใบอนุญาต
• ดาวน์โหลดทะเบียนคุมเครื่องมือแพทย์และการสอบเทียบ (Excel) ฟรี
• ทะเบียนมูลฝอยติดเชื้อ คลินิกต้องบันทึกอะไรบ้าง พร้อมแบบฟอร์มฟรี
• ป้ายแสดงอัตราค่ารักษาพยาบาล คลินิกต้องติดอะไรบ้าง พร้อมแบบฟอร์มฟรี
• ทะเบียนผู้ประกอบวิชาชีพและวันหมดอายุใบอนุญาต ที่คลินิกควรมี
• ทะเบียนข้อร้องเรียนและอุบัติการณ์ คลินิกควรบันทึกอะไรบ้าง
• หาทีมงานคลินิกที่ไหนได้บ้าง รวมกลุ่ม Facebook เว็บหางาน และแอปหาเวร
• เช็กลิสต์เตรียมเปิดคลินิก จากยื่นขออนุญาตถึงวันตรวจ (Excel) ฟรี