ยาและการใช้ยา โหลดแอป
ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้

ยาเลื่อนประจําเดือน ผลข้างเคียง

ยาเลื่อนประจำเดือน คือยากลุ่มโปรเจสตินที่เปลี่ยนแปลงเยื่อบุโพรงมดลูกเพื่อชะลอการมีประจำเดือน โดยอาจทำให้เลือดออกกะปริดกะปรอย ปวดศีรษะ คลื่นไส้ หรือคัดเต้านมได้

อาการส่วนใหญ่มักไม่รุนแรง แต่ไม่ควรซื้อยามาปรับขนาดหรือระยะเวลากินเอง เพราะคำว่า “ยาเลื่อนประจำเดือน” อาจหมายถึงยาคนละชนิดและใช้ต่างกัน หากมีเจ็บหน้าอก หายใจลำบาก ขาบวมข้างเดียว หรืออาการแพ้รุนแรง ให้ไปโรงพยาบาลทันที

ประเด็นสำคัญ

  • ยาเลื่อนประจำเดือนกลุ่มโปรเจสตินอาจทำให้เลือดออกกะปริดกะปรอย ประจำเดือนคลาดเคลื่อน ปวดศีรษะ คลื่นไส้ คัดเต้านม เวียนศีรษะ หรืออารมณ์เปลี่ยนแปลง
  • medroxyprogesterone acetate ชนิดเม็ดขนาด 5 หรือ 10 มก. วันละครั้ง 5–10 วัน เป็นขนาดสำหรับภาวะขาดประจำเดือน ไม่ใช่สูตรสำหรับเลื่อนประจำเดือน
  • หากมีหายใจไม่ออก เจ็บหน้าอก ไอเป็นเลือด ขาบวมเจ็บข้างเดียว พูดไม่ชัด มองเห็นผิดปกติ หรือใบหน้าบวม ให้ไปโรงพยาบาลทันที

ผลข้างเคียงยาเลื่อนประจําเดือนเกิดอะไรขึ้นในร่างกาย

ฮอร์โมนโปรเจสตินทำให้เยื่อบุโพรงมดลูกเปลี่ยนแปลง จึงอาจทำให้รอบเดือนและลักษณะเลือดออกไม่เหมือนเดิมชั่วคราว ยาบางชนิดยังยับยั้งการตกไข่ ทำให้มูกบริเวณปากมดลูกข้นขึ้น หรือมีผลต่อระบบประสาทและการคั่งของน้ำ จึงเกิดปวดศีรษะ คลื่นไส้ เวียนศีรษะ คัดเต้านม หรือรู้สึกบวมได้

เมื่อหยุดยา ระดับฮอร์โมนลดลงและอาจมีเลือดออกตามมา เวลาที่ประจำเดือนมาจริงจะแตกต่างกันตามตัวยา ระยะเวลาที่ใช้ รอบเดือนเดิม และภาวะสุขภาพของแต่ละคน ยาไม่ได้ทำให้รอบเดือนตรงตามวันที่ต้องการได้ทุกครั้ง

กินยาเลื่อนประจําเดือน ผลข้างเคียงแบบไหนที่พบบ่อย

อาการที่พบบ่อยที่สุดเกี่ยวข้องกับเลือดประจำเดือน ระบบทางเดินอาหาร ศีรษะ และเต้านม ความรุนแรงแตกต่างกันตามตัวยาและแต่ละคน

อาการควรทำอย่างไร
เลือดออกกะปริดกะปรอยจดวันและปริมาณเลือด
คลื่นไส้กินอาหารมื้อเล็กและดื่มน้ำ
ปวดศีรษะหรือเวียนศีรษะพักและหลีกเลี่ยงการขับรถ
คัดหรือเจ็บเต้านมสวมเสื้อชั้นในที่พอดี
บวม น้ำหนักเปลี่ยนลดอาหารเค็มและสังเกตอาการ
อารมณ์เปลี่ยน นอนไม่หลับติดตามว่าอาการรบกวนชีวิตหรือไม่

อาจพบสิว ผมร่วง ขนเพิ่ม อ่อนเพลีย ผื่น หรือประจำเดือนไม่มาได้ หากเลือดออกต่อเนื่อง ออกมากขึ้น หรือกลับมาออกผิดปกติหลังเคยมีรอบเดือนสม่ำเสมอ ควรรับการตรวจหาสาเหตุอื่นด้วย

ยาเลื่อนประจําเดือน ผลเสียระยะยาวมีอะไรบ้าง

ความเสี่ยงระยะยาวขึ้นอยู่กับชนิดยา โรคประจำตัว ระยะเวลาที่ใช้ และการใช้ร่วมกับฮอร์โมนชนิดอื่น ไม่ควรเหมารวมว่ายาโปรเจสตินทุกชนิดมีความเสี่ยงเท่ากัน โดยเฉพาะข้อมูลความเสี่ยงลิ่มเลือดอุดตัน โรคหลอดเลือดสมอง และกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดที่พบจากการใช้เอสโตรเจนร่วมกับโปรเจสติน

คุณไม่ควรใช้ยากลุ่มนี้เองหากกำลังตั้งครรภ์ มีเลือดออกจากช่องคลอดโดยไม่ทราบสาเหตุ เป็นหรือเคยเป็นมะเร็งเต้านม มีโรคตับ หรือมีประวัติลิ่มเลือดอุดตัน โรคหลอดเลือดสมอง หรือกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด ภาวะซึมเศร้า เบาหวาน ความดันโลหิตสูง ไมเกรน และการสูบบุหรี่ก็เป็นข้อมูลที่ต้องแจ้งก่อนใช้ยา

medroxyprogesterone acetate ชนิดเม็ดขนาด 5 หรือ 10 มก. วันละครั้ง เป็นเวลา 5–10 วัน เป็นแนวทางสำหรับรักษาภาวะขาดประจำเดือนทุติยภูมิ ไม่ควรนำขนาดนี้ไปใช้เป็นสูตรเลื่อนประจำเดือนเอง เพราะข้อบ่งใช้และช่วงเวลาที่เริ่มยาไม่เหมือนกัน

ข้อมูลขนาดยาอ้างอิงจากแหล่งข้อมูลสากล ควรใช้ตามฉลากหรือคำแนะนำของเภสัชกร

ยาเลื่อนเมนส์ ผลข้างเคียงแล้วควรทำอย่างไร

หยุดกิจกรรมเสี่ยงก่อน ประเมินความรุนแรงของอาการ และตรวจชื่อยากับขนาดที่กินจากฉลาก หากเป็นเพียงคลื่นไส้เล็กน้อย ปวดศีรษะไม่รุนแรง หรือเลือดกะปริดกะปรอย ให้พัก ดื่มน้ำ และจดเวลาเริ่มอาการไว้

อย่าเพิ่ม ลด หรือหยุดยาเองกลางคันโดยไม่ทราบวิธีใช้ของตัวยานั้น และอย่ากินสองเท่าเพื่อชดเชยเมื่อลืมยา ยกเว้นฉลากหรือผู้สั่งใช้ระบุไว้ชัดเจน หากประจำเดือนไม่มาตามคาดและมีโอกาสตั้งครรภ์ ควรตรวจการตั้งครรภ์ เพราะยาเลื่อนประจำเดือนไม่ใช่ยาคุมฉุกเฉิน

หากอาการปวดศีรษะเกิดขึ้นใหม่ รุนแรงขึ้น เป็นซ้ำไม่หาย มีปวดท้องเฉียบพลัน หรือเลือดออกผิดปกติต่อเนื่อง ควรหยุดประเมินการใช้ยาและพบแพทย์พร้อมนำแผงยาไปด้วย

ยาเลื่อนประจำเดือน ผลข้างเคียงแบบไหนต้องไปโรงพยาบาลทันที

ไปโรงพยาบาลทันทีเมื่อมีอาการที่อาจเกี่ยวข้องกับลิ่มเลือด หลอดเลือดสมอง การแพ้รุนแรง หรือเลือดออกมาก อย่ารอดูอาการจนถึงวันถัดไปหากมีสัญญาณต่อไปนี้

  • หายใจลำบาก เจ็บหน้าอก หายใจแล้วเจ็บ หรือไอเป็นเลือด
  • ขาบวม แดง ร้อน หรือเจ็บข้างเดียว
  • หน้าเบี้ยว แขนขาอ่อนแรง พูดไม่ชัด สับสน หรือปวดศีรษะรุนแรงฉับพลัน
  • ตามัว เห็นภาพซ้อน หรือสูญเสียการมองเห็นทันที
  • หน้า ริมฝีปาก ลิ้น หรือคอบวม กลืนลำบาก มีลมพิษ หน้ามืด หรือหมดสติ
  • เลือดออกทางช่องคลอดมากจนหน้ามืด ใจสั่น อ่อนแรง หรือเป็นลม
  • ปวดท้องหรือท้องน้อยรุนแรงฉับพลัน โดยเฉพาะเมื่ออาจตั้งครรภ์
  • ตัวเหลือง ตาเหลือง ปัสสาวะสีเข้ม หรือปวดท้องด้านขวาบน

คำถามที่พบบ่อย

กินยาเลื่อนประจำเดือนแล้วประจำเดือนจะมาวันไหน

เวลาที่ประจำเดือนมาหลังหยุดยาขึ้นอยู่กับตัวยาและรอบเดือนเดิมของคุณ อย่าใช้กำหนดเวลาของยาชนิดหนึ่งแทนอีกชนิด หากประจำเดือนขาดและมีเพศสัมพันธ์ที่อาจตั้งครรภ์ ควรตรวจการตั้งครรภ์

ยาเลื่อนประจำเดือนทำให้อ้วนไหม

ยาอาจทำให้น้ำหนักเปลี่ยนหรือบวมจากการคั่งของน้ำได้ แต่ไม่ได้เกิดกับทุกคน หากน้ำหนักเพิ่มเร็วพร้อมขาบวม หายใจเหนื่อย หรือบวมมากผิดปกติ ควรพบแพทย์

ยาเลื่อนประจำเดือนใช้แทนยาคุมได้ไหม

ไม่ได้ ยาที่ใช้เพื่อเลื่อนประจำเดือนไม่ควรถูกใช้แทนยาคุมกำเนิดหรือยาคุมฉุกเฉิน เว้นแต่เป็นสูตรคุมกำเนิดที่ได้รับคำแนะนำให้ใช้เพื่อจุดประสงค์นั้นโดยเฉพาะ

กินยาแล้วเลือดออกกะปริดกะปรอยต้องหยุดไหม

เลือดออกกะปริดกะปรอยเป็นผลข้างเคียงที่พบได้ แต่ไม่ควรตัดสินใจหยุดยาโดยดูจากอาการนี้เพียงอย่างเดียว ถ้าเลือดออกมาก ต่อเนื่อง มีอาการหน้ามืด หรือไม่ทราบสาเหตุ ควรตรวจประเมินก่อนใช้ยาต่อ

ยาเลื่อนประจำเดือนกินร่วมกับ propranolol ได้ไหม

ยังไม่พบหลักฐานว่าระหว่าง norethisterone กับ propranolol มีปฏิกิริยาที่ทำให้ยาตีกันหรือประสิทธิภาพลดลง หากคุณใช้ยาอื่นร่วมด้วยหรือเกิดอาการผิดปกติหลังเริ่มยา ควรนำรายชื่อยาทั้งหมดให้แพทย์หรือเภสัชกรตรวจสอบ

ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้

หากมีอาการผิดปกติ ควรปรึกษาเภสัชกรหรือพบแพทย์

ข้อมูลอ้างอิง

ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้

หากมีอาการผิดปกติ ควรปรึกษาเภสัชกรหรือพบแพทย์

ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้

แอป HDmall เชื่อมต่อผู้ใช้กับเภสัชกรที่มีใบอนุญาตของ Fascino ผ่านวิดีโอคอล โทรศัพท์ หรือแชทในแอป

สามารถขอคำแนะนำเรื่องอาการเบื้องต้น การใช้ยา และยาที่ต้องใช้ภายใต้คำแนะนำของเภสัชกร

บริการนี้ดำเนินการร่วมกับ Fascino โดย HDmall เป็นผู้ให้บริการแพลตฟอร์ม ไม่ได้จำหน่ายยาโดยตรง

ปรึกษาเภสัชกรตัวจริงผ่านแอป HDmall

บริการเภสัชกรรมทางไกลฟรี โดย Fascino ผ่านแอป HDmall