ยาและการใช้ยา โหลดแอป
ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้

ยาแก้ปวดหัวยาว

ยาแก้ปวดหัวชนิดเม็ดยาว คือคำเรียกยาจากรูปร่างภายนอก ซึ่งอาจเป็น paracetamol, ibuprofen, naproxen หรือยาอื่น จึงต้องอ่านชื่อสามัญและความแรงบนแผงยาก่อนกิน

ประเด็นสำคัญ

  • เม็ดยาทรงยาวไม่ได้บอกว่าเป็นยาอะไร เพราะยาหลายชนิดมีสีและรูปทรงคล้ายกัน หากไม่มีฉลากหรือแผงยา ไม่ควรกินโดยเดาจากหน้าตา
  • ผลิตภัณฑ์ ibuprofen และ naproxen ในไทยอาจมีตัวยา รูปเกลือ และความแรงต่างกัน ห้ามเทียบจำนวนเม็ดจากตัวอย่างต่างประเทศ และต้องให้เภสัชกรตรวจชื่อยา ชื่อเกลือ และความแรงก่อนใช้
  • ปวดหัวทั่วไปอาจดูแลเองระยะสั้นได้ แต่ถ้าปวดฉับพลันรุนแรง แขนขาอ่อนแรง พูดไม่ชัด มีไข้คอแข็ง หรือเกิดหลังศีรษะกระแทก ให้พบแพทย์ทันที

อาการปวดหัวมีสาเหตุที่พบบ่อยอะไรบ้าง

อาการปวดหัวส่วนใหญ่มักเกี่ยวกับความเครียด การพักผ่อนไม่พอ ภาวะขาดน้ำ หรือไมเกรน แต่ลักษณะอาการเพียงอย่างเดียวไม่สามารถยืนยันสาเหตุได้

  • ปวดศีรษะจากความตึงเครียด: มักรู้สึกตื้อหรือบีบรอบศีรษะ อาจสัมพันธ์กับความเครียด การนั่งทำงานนาน หรือกล้ามเนื้อคอและบ่าตึง
  • นอนน้อยหรือเวลานอนเปลี่ยน: การอดนอน นอนดึก หรือนอนมากกว่าปกติอาจกระตุ้นอาการปวดได้
  • ดื่มน้ำน้อยหรืออดอาหาร: อาจปวดร่วมกับอ่อนเพลีย เวียนศีรษะ ปากแห้ง หรือหิว
  • ไมเกรน: มักปวดตุบ อาจปวดข้างเดียวหรือสองข้าง และอาจมีคลื่นไส้ แพ้แสง หรือแพ้เสียงร่วมด้วย
  • ไข้หรือการติดเชื้อทางเดินหายใจ: หวัดและไข้หวัดใหญ่อาจทำให้ปวดหัวร่วมกับไข้ ไอ เจ็บคอ หรือปวดเมื่อย
  • คาเฟอีน: การดื่มมากเกินไปหรือหยุดทันทีหลังดื่มเป็นประจำอาจทำให้ปวดหัว
  • ใช้ยาแก้ปวดบ่อย: การใช้ยาแก้ปวดซ้ำหลายวันหรือบ่อยเป็นประจำอาจทำให้อาการปวดหัวกลับมาเรื้อรังขึ้น
  • ปัญหาสายตาหรือพฤติกรรมใช้หน้าจอ: การเพ่งหน้าจอนาน แสงจ้า หรือค่าสายตาไม่เหมาะสมอาจกระตุ้นอาการได้

รูปร่างเม็ดยาไม่ได้ช่วยแยกสาเหตุของอาการ และไม่ควรใช้เลือกว่าอาการแบบใดต้องกินยาอะไร หากยาอยู่นอกแผง ไม่มีชื่อสามัญ หรืออ่านความแรงไม่ได้ ให้หลีกเลี่ยงการใช้

เมื่อไหร่ที่ปวดหัวแล้วดูแลเองได้

คุณอาจดูแลเองระยะสั้นได้เมื่อปวดไม่มาก ยังทำกิจวัตรได้ ไม่มีอาการทางระบบประสาท และไม่มีสัญญาณอันตรายอื่นร่วมด้วย เริ่มจากพักในที่เงียบ ดื่มน้ำ รับประทานอาหารให้ตรงเวลา ลดแสงหน้าจอ และยืดกล้ามเนื้อคอกับบ่าเบาๆ

ลักษณะอาการควรทำอะไร
ปวดเล็กน้อยหลังอดนอนหรือดื่มน้ำน้อยพัก ดื่มน้ำ และสังเกตอาการ
ปวดตื้อร่วมกับคอหรือบ่าตึงลดหน้าจอและยืดกล้ามเนื้อ
ปวดเป็นครั้งคราว ไม่มีสัญญาณอันตรายพิจารณายาแก้ปวดระยะสั้น
ปวดซ้ำบ่อยหรือเริ่มต้องเพิ่มยาหาสาเหตุและพบแพทย์
ไม่รู้ว่าเม็ดยาคืออะไรอย่ากินจากรูปร่างหรือสี

ก่อนใช้ยา ให้ดูคำว่า “ตัวยาสำคัญ” หรือ “ชื่อสามัญทางยา” บนฉลาก รวมถึงความแรงต่อเม็ด วันหมดอายุ และส่วนประกอบอื่น ยาสูตรผสมบางชนิดอาจมีตัวยาที่ทำให้ง่วง จึงห้ามสรุปว่าเม็ดยาทรงยาวทุกเม็ดเป็นยาแก้ปวดชนิดเดียวกัน

มีกลุ่มยาอะไรที่ใช้บรรเทาอาการปวดหัวได้บ้าง

ยาที่ใช้บ่อยคือ paracetamol และยาต้านการอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์ เช่น ibuprofen หรือ naproxen โดยต้องเลือกตามโรคประจำตัว ยาที่ใช้อยู่ และชื่อยาบนฉลากจริง

กลุ่มยาเหมาะกับอาการแบบใดข้อควรระวังสำคัญ
paracetamolปวดหัวหรือมีไข้ทั่วไปกินเกินฉลากอาจทำลายตับ
ibuprofenปวดร่วมกับการอักเสบหรือไข้เสี่ยงระคายกระเพาะและเลือดออก
naproxenปวดและอักเสบออกฤทธิ์นานและมีความเสี่ยงแบบ NSAIDs
ยาสูตรผสมใช้ตามส่วนประกอบที่ระบุอาจมียาซ้ำหรือสารทำให้ง่วง

Paracetamol เหมาะกับอาการแบบใด

Paracetamol ช่วยบรรเทาปวดและลดไข้ และมักใช้กับอาการปวดศีรษะทั่วไป อย่างไรก็ตาม ผู้ที่เคยแพ้ยานี้ไม่ควรใช้ และต้องระวังการรับประทานซ้ำกับยาแก้หวัดหรือยาแก้ปวดสูตรผสมที่มี paracetamol อยู่แล้ว

การได้รับเกินขนาดอาจทำอันตรายต่อตับและบางครั้งกระทบไต หากกินมากกว่าที่ฉลากกำหนดหรือไม่แน่ใจว่ากินซ้ำหลายผลิตภัณฑ์หรือไม่ อย่ารอให้อาการเกิดขึ้น ควรไปโรงพยาบาลเพื่อประเมินโดยเร็ว

อาการแพ้พบได้น้อย แต่อาจรุนแรงได้ เช่น ผื่น หน้าบวม หายใจมีเสียงหวีด หายใจลำบาก ตุ่มพอง หรือผิวหนังลอก หากเกิดอาการเหล่านี้ให้หยุดยาและรับการรักษาฉุกเฉิน

Ibuprofen ใช้อย่างไร

ผู้ใหญ่ควรใช้ ibuprofen ตามฉลากผลิตภัณฑ์จริงและคำแนะนำของเภสัชกร ส่วนผู้ที่อายุต่ำกว่า 18 ปีควรให้เภสัชกรหรือแพทย์คำนวณขนาดตามน้ำหนักตัวและประเมินข้อห้ามก่อนใช้ ควรใช้ขนาดต่ำสุดตามฉลากผลิตภัณฑ์จริงและคำแนะนำของเภสัชกร ไม่ควรเพิ่มเป็น 2 เม็ดเองหากยังไม่ทราบความแรง โรคประจำตัว และยาที่ใช้อยู่

Ibuprofen เป็นยาอันตรายในประเทศไทย ต้องจ่ายโดยเภสัชกร

Ibuprofen เป็นยาในกลุ่ม NSAIDs ช่วยลดปวด ไข้ และการอักเสบ หากระคายท้องให้รับประทานพร้อมอาหารหรือนม ไม่ควรใช้ร่วมกับ NSAIDs ชนิดอื่น เพราะเพิ่มความเสี่ยงแผลและเลือดออกในทางเดินอาหาร

หลีกเลี่ยงหากเคยแพ้ aspirin หรือยาแก้ปวดกลุ่ม NSAIDs และห้ามใช้ก่อนหรือหลังการผ่าตัดหัวใจ ผู้ที่มีแผลในกระเพาะ เลือดออกง่าย โรคไต โรคหัวใจ ความดันสูง หอบหืด หรือใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือดต้องระวังเป็นพิเศษ หญิงตั้งครรภ์ตั้งแต่ 20 สัปดาห์ขึ้นไปไม่ควรใช้ เว้นแต่แพทย์กำหนดให้ใช้

Naproxen ใช้อย่างไร

ผลิตภัณฑ์ในไทยอาจเป็น naproxen หรือ naproxen sodium ซึ่งต่างรูปเกลือและต่างความแรง จึงห้ามเทียบจำนวนเม็ดจากตัวอย่างต่างประเทศ และต้องให้เภสัชกรตรวจชื่อเกลือกับความแรงก่อนใช้ ไม่ควรให้เด็กหรือวัยรุ่นใช้ขนาดผู้ใหญ่จากอายุเพียงอย่างเดียว ให้เภสัชกรหรือแพทย์ประเมินข้อบ่งใช้ น้ำหนักตัว โรคประจำตัว และยาร่วมก่อนจ่าย ส่วนผู้ใหญ่ให้ใช้ตามความแรงของผลิตภัณฑ์จริงและคำแนะนำของเภสัชกร

Naproxen เป็นยาอันตรายในประเทศไทย ต้องจ่ายโดยเภสัชกร

ดื่มน้ำเต็มแก้วพร้อมยาแต่ละครั้ง และใช้ขนาดต่ำสุดที่บรรเทาอาการได้ในระยะเวลาสั้นที่สุด Naproxen อาจทำให้ปวดท้อง อาหารไม่ย่อย คลื่นไส้ แผลหรือเลือดออกในทางเดินอาหาร รวมถึงกระทบไต ตับ หัวใจ และความดันโลหิต

อย่ากิน naproxen พร้อม ibuprofen หรือ NSAIDs ชนิดอื่น หากเคยแพ้ ibuprofen ก็ไม่ควรเปลี่ยนไปใช้ naproxen เอง เพราะยาทั้งสองมีโครงสร้างคล้ายกันและอาจเกิดการแพ้ข้ามกันได้

ปวดหัวแบบไหนควรพบแพทย์

ให้ไปฉุกเฉินเมื่อปวดหัวรุนแรงฉับพลัน หรือมีอาการบ่งชี้ความผิดปกติของสมอง การติดเชื้อรุนแรง หรือเลือดออก อย่ารอดูอาการหรือพยายามเพิ่มยาแก้ปวดเอง

  • ปวดรุนแรงมากและเกิดขึ้นทันที โดยเฉพาะถ้าไม่เคยปวดลักษณะนี้
  • หน้าเบี้ยว แขนหรือขาอ่อนแรง ชา พูดไม่ชัด สับสน เดินเซ หรือหมดสติ
  • มีไข้ร่วมกับคอแข็ง ซึม ชัก ผื่นผิดปกติ หรือแพ้แสงมาก
  • ปวดหลังศีรษะกระแทก โดยเฉพาะเมื่ออาเจียน ง่วงผิดปกติ หรือจำเหตุการณ์ไม่ได้
  • ปวดร่วมกับตามัว เห็นภาพซ้อน สูญเสียการมองเห็น หรือปวดตารุนแรง
  • ปวดระหว่างตั้งครรภ์หรือหลังคลอด โดยเฉพาะเมื่อบวม เห็นแสงวาบ หรือความดันสูง
  • ปวดถี่ขึ้น รุนแรงขึ้น รูปแบบเปลี่ยนไป หรือรบกวนการนอนและชีวิตประจำวัน
  • ต้องใช้ยาแก้ปวดซ้ำบ่อย หรืออาการไม่ดีขึ้นตามระยะเวลาที่ระบุบนฉลาก
  • หลังใช้ NSAIDs แล้วถ่ายดำ อาเจียนเป็นเลือด หน้ามืด เจ็บหน้าอก หายใจลำบาก หรือขาบวม
  • หลังกินยาแล้วมีหน้าหรือลิ้นบวม หายใจมีเสียงหวีด ตุ่มพอง หรือผิวหนังลอก

คำถามที่พบบ่อย

เม็ดยาสีขาวทรงยาวคือ paracetamol ใช่ไหม

ยืนยันไม่ได้จากสีและรูปทรง Paracetamol, ibuprofen, naproxen และยาอื่นอาจผลิตเป็นเม็ดสีขาวทรงยาวคล้ายกัน ต้องตรวจชื่อสามัญ ความแรง และรหัสบนเม็ดยาร่วมกับแผงหรือบรรจุภัณฑ์ก่อนใช้

Ibuprofen กับ naproxen กินพร้อมกันได้ไหม

ไม่ควรกินพร้อมกัน ยาทั้งสองอยู่ในกลุ่ม NSAIDs การใช้ร่วมกันเพิ่มความเสี่ยงระคายกระเพาะ แผล เลือดออก และไตผิดปกติ โดยไม่ได้หมายความว่าจะบรรเทาปวดได้อย่างปลอดภัยมากขึ้น

กิน paracetamol แล้วเปลี่ยนเป็น ibuprofen ได้ไหม

อาจทำได้ในบางคน แต่ต้องแน่ใจก่อนว่าไม่มีข้อห้ามของ ibuprofen และไม่ได้กิน NSAIDs ตัวอื่นอยู่ ผู้มีโรคไต แผลในกระเพาะ เลือดออกง่าย โรคหัวใจ หรือกำลังตั้งครรภ์ไม่ควรเปลี่ยนยาเองโดยไม่ตรวจสอบความเหมาะสม

ถ้ายาแก้ปวดเม็ดยาวไม่มีแผงยา ยังกินได้ไหม

ไม่ควรกิน หากระบุชื่อสามัญ ความแรง วันหมดอายุ และส่วนประกอบไม่ได้ คุณไม่สามารถตรวจสอบขนาดใช้ การแพ้ยา หรือการซ้ำกับยาอื่นได้อย่างปลอดภัย

ปวดหัวบ่อยแต่กินยาแล้วหาย ต้องไปพบแพทย์ไหม

ควรพบแพทย์หากอาการเกิดซ้ำบ่อยขึ้น ต้องใช้ยาถี่ขึ้น หรือรูปแบบการปวดเปลี่ยนไป ยาอาจกดอาการได้ชั่วคราว แต่ไม่ได้บอกสาเหตุ และการใช้ยาแก้ปวดบ่อยอาจสัมพันธ์กับอาการปวดหัวจากการใช้ยาเกินได้

กินยาแล้วถ่ายดำหรืออาเจียนเป็นเลือดควรทำอย่างไร

หยุดยาและไปโรงพยาบาลทันที อาการดังกล่าวอาจเป็นสัญญาณเลือดออกในทางเดินอาหาร โดยเฉพาะหลังใช้ ibuprofen, naproxen หรือ NSAIDs ชนิดอื่น

ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้ หากมีอาการผิดปกติ ควรปรึกษาเภสัชกรหรือพบแพทย์

ข้อมูลอ้างอิง

ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้

หากมีอาการผิดปกติ ควรปรึกษาเภสัชกรหรือพบแพทย์

ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้

แอป HDmall เชื่อมต่อผู้ใช้กับเภสัชกรที่มีใบอนุญาตของ Fascino ผ่านวิดีโอคอล โทรศัพท์ หรือแชทในแอป

สามารถขอคำแนะนำเรื่องอาการเบื้องต้น การใช้ยา และยาที่ต้องใช้ภายใต้คำแนะนำของเภสัชกร

บริการนี้ดำเนินการร่วมกับ Fascino โดย HDmall เป็นผู้ให้บริการแพลตฟอร์ม ไม่ได้จำหน่ายยาโดยตรง

ปรึกษาเภสัชกรตัวจริงผ่านแอป HDmall

บริการเภสัชกรรมทางไกลฟรี โดย Fascino ผ่านแอป HDmall