ยาและการใช้ยา โหลดแอป
ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้

ยาอมแก้เจ็บคอ ผสมยาชา

ยาอมแก้เจ็บคอที่ผสมยาชา คือยาอมที่ช่วยลดความเจ็บ แสบ หรือระคายคอชั่วคราว โดยทำให้บริเวณปากและคอรับความรู้สึกลดลงหรือบรรเทาการอักเสบเฉพาะที่

ประเด็นสำคัญ

  • ยาอมชนิดนี้ช่วยบรรเทาปวดชั่วคราว แต่ไม่ได้รักษาสาเหตุทุกชนิด โดยเฉพาะการติดเชื้อที่ต้องตรวจวินิจฉัยหรือใช้ยาตามแพทย์สั่ง
  • hexylresorcinol ในยาอมบางผลิตภัณฑ์มีขนาด 2 หรือ 2.4 มก. ต่อเม็ด ส่วนสูตรศึกษาที่มี benzocaine 10 มก. ใช้ cetylpyridinium chloride 1.4 มก. ซึ่งเป็นสารสำคัญคนละชนิดกัน
  • หากเจ็บคอรุนแรงเกิน 2 วัน หรือมีไข้ ปวดศีรษะ ผื่น บวม คลื่นไส้ หรืออาเจียน ควรหยุดดูแลเองและพบแพทย์

อาการเจ็บคอเกิดจากอะไรได้บ้าง

สาเหตุที่พบบ่อยที่สุดคือการติดเชื้อไวรัส เช่น หวัด ซึ่งมักค่อย ๆ ดีขึ้นได้เองภายในประมาณหนึ่งสัปดาห์ อาการอาจเกิดร่วมกับไอ น้ำมูก เสียงแหบ ปวดศีรษะ หรืออาการคล้ายไข้หวัด

  • เชื้อไวรัส: เป็นสาเหตุส่วนใหญ่ของอาการเจ็บคอเฉียบพลัน ยาปฏิชีวนะไม่ช่วยรักษาไวรัส
  • การระคายเคือง: ควันบุหรี่ ฝุ่น มลพิษ อากาศแห้ง การใช้เสียงมาก หรือเครื่องดื่มที่ระคายคอทำให้แสบคอได้
  • น้ำมูกไหลลงคอ: พบได้เมื่อเป็นหวัดหรือภูมิแพ้ ทำให้ไอ กระแอม และระคายคอ โดยเฉพาะตอนกลางคืน
  • กรดไหลย้อน: อาจทำให้แสบคอ เสียงแหบ ไอ หรือรู้สึกเหมือนมีก้อนติดคอ โดยมักเป็นหลังอาหารหรือตอนตื่นนอน
  • การติดเชื้อแบคทีเรีย: อาจทำให้เจ็บคอมาก ไข้ ต่อมน้ำเหลืองโต หรือมีคราบที่ทอนซิล แต่ต้องอาศัยการตรวจจึงจะแยกจากไวรัสได้
  • แผลในปากหรือคอ: แผลร้อนใน การกัดกระพุ้งแก้ม หรือเยื่อบุช่องปากอักเสบอาจทำให้ปวดเฉพาะจุด

ยาอมช่วยลดอาการ แต่ไม่สามารถยืนยันได้ว่าสาเหตุเป็นไวรัสหรือแบคทีเรีย อย่าใช้ความรู้สึกชาหลังอมยาเป็นตัวตัดสินว่าอาการหายหรือการติดเชื้อหมดแล้ว

เมื่อไหร่ที่ใช้ยาอมดูแลอาการเองได้

คุณอาจใช้ยาอมบรรเทาอาการได้เมื่อเจ็บคอเล็กน้อยเป็นครั้งคราว ยังดื่มน้ำและกลืนอาหารได้ และไม่มีสัญญาณอันตราย ควรใช้ช่วงสั้น ๆ พร้อมดื่มน้ำ พักเสียง และหลีกเลี่ยงควันบุหรี่หรือสิ่งที่ทำให้ระคายคอ

ลักษณะอาการควรทำอย่างไร
เจ็บหรือระคายคอเล็กน้อยใช้ยาอมตามฉลากและดื่มน้ำ
คอแห้งจากอากาศหรือใช้เสียงพักเสียง จิบน้ำ ลดสิ่งระคายเคือง
มีหวัด ไอ หรือน้ำมูกเล็กน้อยพักผ่อนและติดตามอาการ
กลืนลำบากมากหรือหายใจติดขัดพบแพทย์ทันที
มีไข้ ผื่น บวม หรืออาเจียนพบแพทย์โดยเร็ว

ปล่อยยาอมให้ละลายช้า ๆ ในปาก ไม่กัดหรือกลืนทั้งเม็ด เพราะตัวยาต้องสัมผัสเยื่อบุเพื่อบรรเทาอาการเฉพาะที่ หลังอมอาจรู้สึกชาในปากหรือลำคอ จึงควรระวังอาหารร้อนและการรับประทานอาหารทันที เพราะอาจกัดลิ้น สำลัก หรือลวกปากโดยไม่รู้ตัว

ห้ามใช้ยาอม hexylresorcinol ตามฉลากสากลในเด็กอายุต่ำกว่า 6 ปี เด็กอาจอมยาไม่เป็นและเสี่ยงสำลัก ส่วนผู้ตั้งครรภ์หรือให้นมบุตรควรตรวจสอบตัวยาและฉลากก่อนใช้ รวมถึงผู้ที่เคยแพ้ยาชาเฉพาะที่หรือส่วนประกอบในยาอม

ยากลุ่มใดใช้บรรเทาอาการเจ็บคอได้บ้าง

ตัวยาแต่ละกลุ่มลดอาการต่างกัน จึงควรเลือกจากลักษณะอาการ อายุ โรคประจำตัว และส่วนประกอบทั้งหมดบนฉลาก ยาอมหนึ่งเม็ดอาจมีตัวยามากกว่าหนึ่งชนิด ไม่ควรดูเฉพาะคำว่า “ยาชา”

กลุ่มตัวยาช่วยเรื่องใดข้อควรรู้
benzocaineทำให้บริเวณปากและคอชาชั่วคราวระวังการแพ้และอาการชามาก
hexylresorcinolบรรเทาปวดและเป็นสารฆ่าเชื้อเฉพาะที่ห้ามใช้ต่ำกว่า 6 ปีตามฉลากสากล
benzydamineลดปวดและการอักเสบเฉพาะที่อาจทำให้ชา แสบ หรือระคายปาก
mentholให้ความรู้สึกเย็นและลดระคายคอผลบรรเทาเป็นเพียงชั่วคราว
ยาอมไม่มีตัวยาเพิ่มน้ำลายและช่วยให้คอชุ่มเหมาะกับคอแห้งหรือระคายเล็กน้อย

ยาอม hexylresorcinol บางฉลากมี 2 มก. ต่อเม็ด บางฉลากมี 2.4 มก. ต่อเม็ด และบางสูตรผสมมี hexylresorcinol 2 มก. ร่วมกับ menthol 6.1 มก. ความแรงต่างกันจึงไม่ควรนับจำนวนเม็ดจากผลิตภัณฑ์อื่นมาใช้แทนฉลากที่คุณถืออยู่

มีสูตรที่ศึกษาในห้องปฏิบัติการซึ่งใช้ cetylpyridinium chloride ซึ่งเป็นตัวยาฆ่าเชื้อเฉพาะที่ 1.4 มก. ร่วมกับ benzocaine 10 มก. แต่ผลจากการทดลองต่อเชื้อภายนอกร่างกายไม่ได้หมายความว่ายาอมจะรักษาการติดเชื้อในคอได้ และไม่ควรใช้ตัวเลขนี้แทนคำแนะนำบนฉลากผลิตภัณฑ์อื่น

ข้อมูลขนาดยาอ้างอิงจากแหล่งข้อมูลสากล ควรใช้ตามฉลากหรือคำแนะนำของเภสัชกร ขนาดยาและความแรงของผลิตภัณฑ์ที่ใช้ในประเทศไทยอาจแตกต่างกัน จึงควรตรวจชื่อสารสำคัญและปริมาณต่อเม็ดทุกครั้ง

ขนาดใช้และจำนวนสูงสุดต่อวันแตกต่างกันตามความแรงและสูตร ให้ใช้ครั้งละเท่าใดและห่างกันกี่ชั่วโมงตามฉลากของผลิตภัณฑ์ที่ถืออยู่เท่านั้น หากไม่ชัดเจนให้ปรึกษาเภสัชกร

เมื่อไหร่ที่ควรไปพบแพทย์

ควรพบแพทย์ทันทีหากหายใจลำบาก กลืนไม่ได้ น้ำลายไหล หรือมีอาการบวมบริเวณปาก ลิ้น ใบหน้า หรือลำคอ อาการเหล่านี้อาจเกี่ยวข้องกับทางเดินหายใจอุดกั้นหรือปฏิกิริยาแพ้รุนแรง ไม่ควรรอดูอาการเอง

ควรหยุดใช้ยาอมและรับการประเมินเมื่อมีอาการต่อไปนี้

  • เจ็บคอรุนแรง หรือเจ็บคอต่อเนื่องนานเกิน 2 วัน
  • มีไข้ ปวดศีรษะ ผื่น บวม คลื่นไส้ หรืออาเจียนร่วมด้วย
  • ปวดหรือแดงในปากมากขึ้นหลังใช้ยา
  • มีแผลหรืออาการปวดในปากที่ไม่ดีขึ้นภายใน 7 วัน
  • กลืนอาหารหรือน้ำลำบาก ดื่มน้ำไม่ได้ หรือมีอาการขาดน้ำ
  • เสียงอู้อี้ อ้าปากลำบาก คอบวมข้างเดียว หรือปวดร้าวไปหู
  • เจ็บคอเป็นซ้ำบ่อย น้ำหนักลด หรือมีก้อนที่คอ
  • ใช้ยาแล้วเกิดผื่น หายใจมีเสียงหวีด เวียนศีรษะมาก หรือริมฝีปากเขียวคล้ำ

อย่าเริ่มยาปฏิชีวนะเองเพียงเพราะเห็นจุดขาวหรือคราบที่ทอนซิล อาการดังกล่าวพบได้จากหลายสาเหตุ และการเลือกยาต้องอาศัยการตรวจที่เหมาะสม

คำถามที่พบบ่อย

ยาอมผสมยาชารักษาเชื้อในคอได้ไหม

ไม่ได้รักษาเชื้อทุกชนิด และหน้าที่หลักคือบรรเทาปวดหรือระคายคอชั่วคราว แม้บางสูตรมีสารฆ่าเชื้อเฉพาะที่ แต่ไม่ควรใช้แทนยาปฏิชีวนะเมื่อแพทย์วินิจฉัยว่าจำเป็น และยาปฏิชีวนะก็ไม่ช่วยอาการที่เกิดจากไวรัส

อมยาแล้วคอชาเป็นเรื่องปกติไหม

อาการชาเล็กน้อยเป็นผลที่คาดได้จากยาชาเฉพาะที่ ระหว่างที่ยังชา ควรหลีกเลี่ยงอาหารร้อนและระวังการกลืน หากชามากขึ้นเรื่อย ๆ บวม มีผื่น หายใจลำบาก หรือเวียนศีรษะ ให้หยุดใช้และพบแพทย์ทันที

อมยาแก้เจ็บคอพร้อมกันหลายชนิดได้ไหม

ไม่ควรอมหลายผลิตภัณฑ์พร้อมกันโดยไม่ตรวจส่วนประกอบ เพราะอาจได้รับตัวยาซ้ำและเกินขนาดบนฉลาก ผลิตภัณฑ์ต่างชื่ออาจมี benzocaine, hexylresorcinol, benzydamine หรือ menthol เหมือนกัน

เด็กใช้ยาอมผสมยาชาได้หรือไม่

ต้องดูอายุที่ฉลากอนุญาตและความสามารถในการอมยาอย่างปลอดภัย ฉลากสากลของยาอม hexylresorcinol ที่กล่าวถึงห้ามใช้ในเด็กอายุต่ำกว่า 6 ปี ส่วนผลิตภัณฑ์ที่มีตัวยาอื่นอาจกำหนดอายุแตกต่างกัน

เจ็บคอกี่วันจึงควรไปพบแพทย์

หากเจ็บคอรุนแรงหรือนานเกิน 2 วัน โดยเฉพาะเมื่อมีไข้ ผื่น บวม ปวดศีรษะ คลื่นไส้ หรืออาเจียน ควรพบแพทย์ หากอาการไม่รุนแรงแต่ไม่ค่อยดีขึ้นภายในประมาณหนึ่งสัปดาห์ หรือกลับมาเป็นซ้ำ ก็ควรรับการตรวจเช่นกัน

ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้

หากมีอาการผิดปกติ ควรปรึกษาเภสัชกรหรือพบแพทย์

ข้อมูลอ้างอิง

ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้

หากมีอาการผิดปกติ ควรปรึกษาเภสัชกรหรือพบแพทย์

ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้

แอป HDmall เชื่อมต่อผู้ใช้กับเภสัชกรที่มีใบอนุญาตของ Fascino ผ่านวิดีโอคอล โทรศัพท์ หรือแชทในแอป

สามารถขอคำแนะนำเรื่องอาการเบื้องต้น การใช้ยา และยาที่ต้องใช้ภายใต้คำแนะนำของเภสัชกร

บริการนี้ดำเนินการร่วมกับ Fascino โดย HDmall เป็นผู้ให้บริการแพลตฟอร์ม ไม่ได้จำหน่ายยาโดยตรง

ปรึกษาเภสัชกรตัวจริงผ่านแอป HDmall

บริการเภสัชกรรมทางไกลฟรี โดย Fascino ผ่านแอป HDmall