ICD-10 คืออะไร คลินิกต้องใช้ตอนไหนและใช้ยังไง

ICD-10 คือรหัสมาตรฐานสากลสำหรับโรคและปัญหาสุขภาพ ย่อมาจาก International Classification of Diseases ฉบับแก้ไขครั้งที่ 10 จัดทำโดยองค์การอนามัยโลก

หน้าที่ของมันคือทำให้ "โรคเดียวกัน" ถูกบันทึกเหมือนกันทุกที่ ไม่ว่าใครเป็นคนเขียนหรือเขียนเป็นภาษาอะไร

ICD 10 คือระบบรหัสโรคมาตรฐาน

ICD 10 คือระบบรหัสสำหรับจำแนกโรคและปัญหาสุขภาพที่ใช้กันทั่วโลก ย่อมาจาก International Classification of Diseases ฉบับแก้ไขครั้งที่ 10 ทำให้โรคเดียวกันถูกบันทึกด้วยรหัสเดียวกันไม่ว่าใครเป็นผู้บันทึก

ทำไมต้องมีรหัส ในเมื่อเขียนชื่อโรคก็ได้

เพราะชื่อโรคเขียนได้หลายแบบ

คนหนึ่งเขียน "เบาหวาน" อีกคนเขียน "DM" อีกคนเขียน "Diabetes Mellitus type 2" ทั้งสามคนหมายถึงเรื่องเดียวกัน แต่ระบบคอมพิวเตอร์นับเป็นสามอย่าง

เมื่อใช้รหัสเดียวกัน จึงนับได้ เปรียบเทียบได้ และเบิกได้

คลินิกต้องใช้ตอนไหน

ตอนเบิกกับกองทุนและประกัน เป็นกรณีที่พบบ่อยที่สุด การเรียกเก็บกับสิทธิบัตรทอง ประกันสังคม หรือประกันเอกชน มักต้องระบุรหัสวินิจฉัย

ตอนส่งรายงานให้หน่วยงานที่กำกับดูแล ตามที่แต่ละประเภทสถานพยาบาลกำหนด

ตอนส่งต่อคนไข้ เพื่อให้ผู้รับเข้าใจตรงกันว่าวินิจฉัยว่าอะไร

คลินิกที่รับเงินสดล้วนอาจไม่ต้องใช้เลย แต่การบันทึกไว้ตั้งแต่ต้นมีประโยชน์ เพราะเมื่อวันหนึ่งเข้าระบบเบิกจ่าย ข้อมูลย้อนหลังจะพร้อมอยู่แล้ว

ข้อควรตรวจสอบ ข้อกำหนดว่าต้องใช้รหัสอะไรและส่งรายงานอย่างไร ต่างกันตามประเภทสถานพยาบาลและสิทธิที่รับ ควรตรวจสอบกับหน่วยงานที่กำกับดูแลหรือผู้เชี่ยวชาญ

วิธีอ่านรหัส

รหัส ICD-10 ขึ้นต้นด้วยตัวอักษรหนึ่งตัวตามด้วยตัวเลข

ตัวอักษรบอกหมวดใหญ่ เช่น หมวด E คือกลุ่มโรคต่อมไร้ท่อและเมตาบอลิก หมวด K คือกลุ่มโรคระบบทางเดินอาหาร

ตัวเลขสองหลักถัดมาบอกโรค และตัวเลขหลังจุดบอกรายละเอียดเพิ่ม เช่นตำแหน่งหรือภาวะแทรกซ้อน

ยิ่งมีหลักหลังจุดมาก ยิ่งเจาะจงมาก และการเบิกมักต้องการรหัสที่เจาะจงพอ ไม่ใช่รหัสกว้างๆ

More patients, and a system that runs the day

Jib OS brings new patients in, answers every one of them, and keeps the day running. Built by HDmall.

Or see what Jib OS is →

ข้อผิดพลาดที่ทำให้เบิกไม่ผ่าน

ใช้รหัสกว้างเกินไป เมื่อมีรหัสที่เจาะจงกว่าอยู่ ผู้จ่ายมักตีกลับ

รหัสไม่สอดคล้องกับหัตถการที่ทำ เช่นวินิจฉัยอย่างหนึ่งแต่ทำหัตถการที่ไม่เกี่ยวกัน

ลอกรหัสจากครั้งก่อนโดยไม่ตรวจสอบ เป็นข้อที่พบบ่อยที่สุดในคลินิกที่คนไข้มาซ้ำ เพราะอาการเปลี่ยนแต่รหัสไม่เปลี่ยน

ใส่รหัสตอนสิ้นเดือน แทนที่จะใส่ตอนตรวจ ทำให้ต้องย้อนนึกว่าวันนั้นวินิจฉัยว่าอะไร ซึ่งผิดพลาดง่ายและใช้เวลานาน

สิ่งที่ระบบช่วยได้

การจำรหัสไม่ใช่งานของคน ระบบที่ดีควรให้ ค้นด้วยชื่อโรคเป็นภาษาไทยหรืออังกฤษแล้วได้รหัสมา ไม่ใช่ให้เปิดหนังสือหา

และควรเก็บรหัสที่คลินิกใช้บ่อยไว้ให้เลือกเร็ว เพราะคลินิกส่วนใหญ่ใช้รหัสไม่กี่สิบตัวซ้ำๆ ตามความเชี่ยวชาญของตัวเอง

เคล็ดลับบริหารคลินิก ส่งตรงถึงอีเมลคุณ

เจ้าของและผู้บริหารคลินิกกว่า 20,000 คน รับข่าวสารจากเราอยู่แล้ว

สำหรับเจ้าของคลินิกและผู้ที่กำลังจะเปิด — วิธีให้คนไข้ใหม่เจอคลินิกบน Google และให้ AI อย่าง ChatGPT และ Claude แนะนำคลินิกของคุณ วิธีลดงานหน้าเคาน์เตอร์และคนไข้ไม่มาตามนัด และเรื่องที่คลินิกอื่นเจอมาก่อน

ส่งสัปดาห์ละครั้ง · ไม่มีสแปม ยกเลิกได้ทุกเมื่อ

คำถามที่พบบ่อย

ICD-10 คืออะไร

คือรหัสมาตรฐานสากลสำหรับโรคและปัญหาสุขภาพ ย่อมาจาก International Classification of Diseases ฉบับแก้ไขครั้งที่ 10 จัดทำโดยองค์การอนามัยโลก หน้าที่ของมันคือทำให้โรคเดียวกันถูกบันทึกเหมือนกันทุกที่ ไม่ว่าใครเป็นคนเขียนหรือเขียนเป็นภาษาใด ทำให้นับได้ เปรียบเทียบได้ และเบิกได้

คลินิกจำเป็นต้องใช้ ICD-10 ไหม

ขึ้นอยู่กับว่าคลินิกรับสิทธิอะไรบ้าง คลินิกที่เบิกกับกองทุนหรือประกันมักต้องระบุรหัสวินิจฉัย ส่วนคลินิกที่รับเงินสดล้วนอาจไม่ต้องใช้เลย แต่การบันทึกไว้ตั้งแต่ต้นมีประโยชน์ เพราะเมื่อวันหนึ่งเข้าระบบเบิกจ่าย ข้อมูลย้อนหลังจะพร้อมอยู่แล้ว ควรตรวจสอบข้อกำหนดกับหน่วยงานที่กำกับดูแล

อ่านรหัส ICD-10 อย่างไร

รหัสขึ้นต้นด้วยตัวอักษรหนึ่งตัวซึ่งบอกหมวดใหญ่ของโรค ตามด้วยตัวเลขสองหลักที่บอกโรค และตัวเลขหลังจุดที่บอกรายละเอียดเพิ่ม เช่นตำแหน่งหรือภาวะแทรกซ้อน ยิ่งมีหลักหลังจุดมากยิ่งเจาะจงมาก และการเบิกมักต้องการรหัสที่เจาะจงพอ ไม่ใช่รหัสกว้างๆ

ทำไมเบิกไม่ผ่านทั้งที่ใส่รหัสแล้ว

สาเหตุที่พบบ่อยคือใช้รหัสกว้างเกินไปทั้งที่มีรหัสเจาะจงกว่าอยู่ รหัสไม่สอดคล้องกับหัตถการที่ทำ หรือลอกรหัสจากครั้งก่อนโดยไม่ตรวจสอบว่าอาการเปลี่ยนไปแล้ว ข้อสุดท้ายพบบ่อยที่สุดในคลินิกที่คนไข้มาซ้ำ

ต้องจำรหัสเองไหม

ไม่ควรต้องจำ ระบบที่ดีควรให้ค้นด้วยชื่อโรคเป็นภาษาไทยหรืออังกฤษแล้วได้รหัสมา และควรเก็บรหัสที่คลินิกใช้บ่อยไว้ให้เลือกเร็ว เพราะคลินิกส่วนใหญ่ใช้รหัสเพียงไม่กี่สิบตัวซ้ำๆ ตามความเชี่ยวชาญของตัวเอง การจำรหัสไม่ใช่งานของคน

ควรใส่รหัสตอนไหน

ควรใส่ตอนตรวจ ไม่ใช่ตอนสิ้นเดือน เพราะการย้อนนึกว่าวันนั้นวินิจฉัยว่าอะไรหลังผ่านไปหลายสัปดาห์ผิดพลาดง่ายและใช้เวลานาน นี่เป็นรูปแบบเดียวกับงานอื่นในคลินิก คือข้อมูลที่บันทึกตอนเกิดเหตุถูกต้องกว่าข้อมูลที่รวบรวมย้อนหลังเสมอ

อ่านต่อ

More patients, and a system that runs the day

Jib OS brings new patients in, answers every one of them, and keeps the day running. Built by HDmall.

Or see what Jib OS is →
© 2026 Jib OS · Powered by HDmall · คลังบทความทั้งหมด

เริ่มทดลองใช้ฟรี

ทดลองใช้ Jib OS ฟรี 1 เดือน บอกเราสองอย่าง แล้วเราจะติดต่อกลับและตั้งค่าให้พร้อมใช้งานภายในไม่กี่วัน

ทดลองใช้ฟรี 1 เดือน และเราตั้งค่าให้ทั้งหมด ไม่ต้องผูกบัตร ไม่มีข้อผูกมัดต้องใช้ต่อ หยุดเมื่อครบเดือนได้ และข้อมูลคนไข้ บทสนทนา และการจองทั้งหมดส่งออกไปกับคุณได้