# ยาคุมฉุกเฉิน 1 เม็ด จะท้องไหม

**ยาคุมฉุกเฉินชนิด levonorgestrel คือยาที่ช่วยลดโอกาสตั้งครรภ์หลังมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ได้ป้องกันหรือเมื่อวิธีคุมกำเนิดผิดพลาด แต่ไม่สามารถป้องกันได้ทั้งหมด**

## ประเด็นสำคัญ

- ยาคุมฉุกเฉินชนิด levonorgestrel ช่วยลดโอกาสตั้งครรภ์ด้วยการยับยั้งหรือเลื่อนการตกไข่ แต่จะไม่ได้ผลหากตั้งครรภ์เกิดขึ้นแล้วและไม่ใช่ยาทำแท้ง
- หากเป็นชนิด levonorgestrel 1.5 มก. ให้กินครั้งเดียวโดยเร็วที่สุดหลังมีเพศสัมพันธ์ โดยเหมาะที่สุดภายใน 72 ชั่วโมง หากผ่านไปแล้วและยังไม่เกิน 120 ชั่วโมงให้รีบปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์ทันทีเพื่อพิจารณา levonorgestrel หรือวิธีอื่น เช่น ห่วงอนามัยทองแดงตามความเหมาะสม
- ยากันชักบางชนิด รวมถึง rifampin และ efavirenz อาจลดประสิทธิภาพของ levonorgestrel และยานี้ไม่ป้องกันเอชไอวีหรือโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์

## สารบัญ

- [ยาคุมฉุกเฉินชนิด levonorgestrel คือยาอะไร](#ยาคุมฉุกเฉินชนิด-levonorgestrel-คือยาอะไร)
- [ยา levonorgestrel ใช้ในกรณีใด](#ยา-levonorgestrel-ใช้ในกรณีใด)
- [ยา levonorgestrel ไม่ได้ใช้รักษาอะไร](#ยา-levonorgestrel-ไม่ได้ใช้รักษาอะไร)
- [ก่อนกินยาคุมฉุกเฉินต้องระวังอะไร](#ก่อนกินยาคุมฉุกเฉินต้องระวังอะไร)
- [ตั้งครรภ์หรือให้นมบุตรกินได้ไหม](#ตั้งครรภ์หรือให้นมบุตรกินได้ไหม)
- [เด็กใช้ยา levonorgestrel ได้หรือไม่](#เด็กใช้ยา-levonorgestrel-ได้หรือไม่)
- [ยา levonorgestrel มีผลข้างเคียงอะไรบ้าง](#ยา-levonorgestrel-มีผลข้างเคียงอะไรบ้าง)
- [ยา levonorgestrel ตีกับยาอะไร](#ยา-levonorgestrel-ตีกับยาอะไร)
- [กินยาคุมฉุกเฉินกับแอลกอฮอล์ได้ไหม](#กินยาคุมฉุกเฉินกับแอลกอฮอล์ได้ไหม)
- [ยาคุมฉุกเฉินชนิดหนึ่งเม็ดกินอย่างไร](#ยาคุมฉุกเฉินชนิดหนึ่งเม็ดกินอย่างไร)
- [เด็กควรกินยา levonorgestrel ขนาดเท่าไร](#เด็กควรกินยา-levonorgestrel-ขนาดเท่าไร)
- [หากกินยาเกินขนาดควรทำอย่างไร](#หากกินยาเกินขนาดควรทำอย่างไร)
- [คำถามที่พบบ่อย](#คำถามที่พบบ่อย)
- [คำถามที่ควรถามเภสัชกร](#คำถามที่ควรถามเภสัชกร)

## ยาคุมฉุกเฉินชนิด levonorgestrel คือยาอะไร

**เป็นยาคุมกำเนิดหลังมีเพศสัมพันธ์ที่ช่วยลดโอกาสตั้งครรภ์ โดยออกฤทธิ์หลักด้วยการยับยั้งหรือเลื่อนการตกไข่** ยาจะได้ผลดีขึ้นเมื่อกินเร็ว ก่อนที่กระบวนการตั้งครรภ์จะเกิดขึ้นแล้ว

คำว่า “หนึ่งเม็ด” ต้องดูปริมาณตัวยาบนฉลาก ไม่ควรตัดสินจากจำนวนเม็ดเพียงอย่างเดียว เพราะผลิตภัณฑ์อาจจัดยาเป็นจำนวนเม็ดต่างกัน ข้อมูลของยาชนิดเม็ดเดียวระบุ levonorgestrel **1.5 มก. ในหนึ่งเม็ด**

| รูปแบบ | ปริมาณที่ระบุ |
|---|---|
| ยาเม็ดรับประทานชนิดเม็ดเดียว | levonorgestrel 1.5 มก. |
| ชนิดที่แบ่งรับประทานสองเม็ด | levonorgestrel 0.75 มก. ต่อเม็ด รวมสองเม็ดเป็น 1.5 มก. โดยกินเม็ดที่สองหลังเม็ดแรก 12 ชั่วโมงตามคำแนะนำของผลิตภัณฑ์ |

> **ชื่อยาสามัญสำคัญกว่าชื่อบนกล่อง:** ตรวจดูคำว่า levonorgestrel ปริมาณต่อเม็ด และจำนวนเม็ดที่ต้องกิน ยาคุมรายเดือนชนิดฮอร์โมนรวมไม่ใช่ผลิตภัณฑ์เดียวกับยาคุมฉุกเฉินชนิดนี้

## ยา levonorgestrel ใช้ในกรณีใด

**ใช้เพื่อลดโอกาสตั้งครรภ์หลังมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ได้ป้องกัน หรือเมื่อการคุมกำเนิดที่ใช้อยู่ผิดพลาด** ตัวอย่างเช่น ถุงยางฉีก หลุด ลืมคุมกำเนิด หรือไม่แน่ใจว่าวิธีที่ใช้ป้องกันได้ครบถ้วนหรือไม่

| เหตุการณ์ | สิ่งที่ควรทำ |
|---|---|
| ไม่ได้ใช้การคุมกำเนิด | กินยาให้เร็วที่สุด |
| ถุงยางฉีกหรือหลุด | พิจารณายาคุมฉุกเฉินทันที |
| กินยาแล้วมีเพศสัมพันธ์อีก | ยาครั้งเดิมอาจไม่คุ้มครองเหตุการณ์ใหม่ |
| ประจำเดือนยังไม่มา | ตรวจครรภ์เมื่อครบ 3 สัปดาห์หลังการมีเพศสัมพันธ์ครั้งล่าสุดที่เสี่ยง หรือเมื่อประจำเดือนช้ากว่าปกติ หากผลลบแต่ประจำเดือนยังไม่มาให้ตรวจซ้ำหรือพบแพทย์ |

ยานี้ลดความเสี่ยงแต่ไม่ทำให้ความเสี่ยงเป็นศูนย์ โอกาสตั้งครรภ์ยังขึ้นกับเวลาที่กินยา ช่วงตกไข่ และการมีเพศสัมพันธ์ครั้งใหม่หลังรับประทานยา

## ยา levonorgestrel ไม่ได้ใช้รักษาอะไร

**ไม่ใช่ยาทำแท้ง และไม่สามารถยุติการตั้งครร์ที่เกิดขึ้นแล้ว** หากคุณตั้งครรภ์อยู่ก่อนกินยา levonorgestrel จะไม่ทำให้การตั้งครรภ์สิ้นสุดลง

ยาไม่คุ้มครองการมีเพศสัมพันธ์ครั้งต่อไป ไม่ใช้แทนวิธีคุมกำเนิดประจำ และไม่ป้องกันเอชไอวีหรือโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ หากมีความเสี่ยงต่อโรคเหล่านี้ ควรใช้ถุงยางและเข้ารับการตรวจตามความเหมาะสม หากเหตุการณ์เสี่ยงเอชไอวีเกิดขึ้นภายใน 72 ชั่วโมง โดยเฉพาะเมื่อไม่ทราบสถานะของคู่สัมผัสหรือคู่สัมผัสมีความเสี่ยงสูง ให้ไปโรงพยาบาลทันทีเพื่อประเมินการรับยาป้องกันเอชไอวีหลังสัมผัสเชื้อ (HIV PEP) ซึ่งต้องเริ่มโดยเร็วที่สุดและไม่เกิน 72 ชั่วโมง โดยไม่ต้องรอผลตรวจ และรับคำแนะนำเรื่องการตรวจโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์อื่น

## ก่อนกินยาคุมฉุกเฉินต้องระวังอะไร

**สิ่งสำคัญที่สุดคือกินยาให้เร็ว พร้อมตรวจชื่อยาและปริมาณบนฉลากให้ตรงกับวิธีใช้** หากไม่แน่ใจว่าเป็นแบบหนึ่งเม็ดหรือสองเม็ด อย่ากินโดยอาศัยการคาดเดา

1. **อย่ารอให้ถึงเช้าวันถัดไปโดยไม่จำเป็น** ชื่อ “ยาคุมฉุกเฉิน” ไม่ได้หมายความว่าต้องกินตอนเช้า คุณกินได้ทันทีหลังเหตุการณ์
2. **ไม่ควรกินหากเคยแพ้ levonorgestrel หรือส่วนประกอบของผลิตภัณฑ์** ตรวจฉลากก่อนใช้ โดยเฉพาะเมื่อเคยมีผื่นหรืออาการแพ้ยา
3. **ยาบางชนิดอาจทำให้ประสิทธิภาพลดลง** โดยเฉพาะยากันชักบางชนิด rifampin และ efavirenz
4. **การกินทันเวลาไม่ได้รับประกันว่าจะไม่ตั้งครรภ์** ยิ่งกินเร็วยิ่งมีโอกาสได้ผลดี แต่ยังตั้งครรภ์ได้ ตัวเลขร้อยละที่รายงานเป็นการประมาณสัดส่วนการตั้งครรภ์ที่ป้องกันได้เมื่อเทียบกับจำนวนที่คาดว่าจะเกิด ไม่ใช่โอกาสที่จะไม่ตั้งครรภ์ของผู้ใช้แต่ละคน และไม่ควรนำไปคำนวณความเสี่ยงเฉพาะบุคคล
5. **สังเกตประจำเดือนและอาการผิดปกติ** ควรตรวจครรภ์เมื่อครบ 3 สัปดาห์หลังการมีเพศสัมพันธ์ครั้งล่าสุดที่เสี่ยง หรือเมื่อประจำเดือนช้ากว่าปกติ หากผลลบแต่ประจำเดือนยังไม่มาให้ตรวจซ้ำหรือพบแพทย์

> **ไปโรงพยาบาลทันที** หากมีอาการปวดท้องน้อยรุนแรงหลังใช้ยา โดยเฉพาะเมื่อประจำเดือนขาดหรือผลตรวจครรภ์เป็นบวก เพราะอาการนี้อาจพบได้ในการตั้งครรภ์นอกมดลูก

## ตั้งครรภ์หรือให้นมบุตรกินได้ไหม

**หากตั้งครรภ์อยู่แล้ว ไม่ควรกินเพื่อหวังยุติการตั้งครรภ์ เพราะยาไม่ออกฤทธิ์ในลักษณะนั้น** หากกินไปก่อนรู้ว่าตั้งครรภ์ ให้แจ้งแพทย์เมื่อเข้ารับการฝากครรภ์หรือประเมินอาการ

ผู้ให้นมบุตรสามารถใช้ levonorgestrel คุมกำเนิดฉุกเฉินได้และโดยทั่วไปให้นมต่อได้ ไม่ควรชะลอการกินยา หากใช้ยาประจำหรือไม่แน่ใจเรื่องผลิตภัณฑ์ให้ปรึกษาเภสัชกรโดยเร็ว

หากไม่แน่ใจว่าตั้งครรภ์จากเหตุการณ์ก่อนหน้านี้หรือไม่ การตรวจครรภ์ช่วยตอบเรื่องการตั้งครรภ์เดิมได้ แต่ไม่จำเป็นต้องรอผลตรวจจนพลาดช่วงเวลาที่ควรกินยาหลังเหตุการณ์ล่าสุด

## เด็กใช้ยา levonorgestrel ได้หรือไม่

**ยาคุมฉุกเฉินไม่ได้กำหนดขนาดยาสำหรับเด็กตามอายุหรือน้ำหนักจากข้อมูลนี้** หากผู้ใช้เป็นเด็กหรือวัยรุ่น ควรประเมินทั้งความเสี่ยงตั้งครรภ์ ความปลอดภัย และความเป็นไปได้ของการถูกบังคับหรือถูกล่วงละเมิด

กรณีที่เพศสัมพันธ์ไม่ได้เกิดจากความยินยอม ควรไปโรงพยาบาลโดยเร็วเพื่อรับการดูแลอย่างเป็นส่วนตัว การดูแลอาจครอบคลุมการป้องกันการตั้งครรภ์ การประเมินโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ และการเก็บหลักฐานตามความสมัครใจ

## ยา levonorgestrel มีผลข้างเคียงอะไรบ้าง

**อาการที่พบได้ ได้แก่ ปวดศีรษะ คลื่นไส้ อาเจียน และมีการเปลี่ยนแปลงของเลือดประจำเดือน** อาการส่วนใหญ่มักไม่ใช่เหตุฉุกเฉิน แต่ควรเฝ้าดูความรุนแรงและระยะเวลาที่เป็น

### ผลข้างเคียงที่พบบ่อย

| อาการ | ควรทำอย่างไร |
|---|---|
| คลื่นไส้ | พักและจิบน้ำ |
| อาเจียน | ดูเวลาที่อาเจียนเทียบกับเวลากินยา |
| ปวดศีรษะ | พักและสังเกตอาการ |
| เลือดออกหรือรอบเดือนเปลี่ยน | ติดตามว่าประจำเดือนครั้งถัดไปมาหรือไม่ |

หากอาเจียนภายใน **2 ชั่วโมง** หลังกินยา อาจต้องรับประทานซ้ำ แต่ควรให้เภสัชกรหรือแพทย์ตรวจสอบผลิตภัณฑ์และเวลาที่อาเจียนก่อน

### ผลข้างเคียงที่รุนแรง

**อาการแพ้รุนแรงหรือปวดท้องน้อยรุนแรงต้องได้รับการประเมินทันที** อาการแพ้รุนแรงอาจมีหน้าหรือคอบวม ลมพิษ หายใจหรือกลืนลำบาก เวียนศีรษะมาก หรือหมดสติ

> **อาการแพ้ยา:** ผื่นเล็กน้อยควรหยุดใช้และขอคำแนะนำ แต่หากหน้า ริมฝีปาก ลิ้น หรือคอบวม หายใจลำบาก หรือเป็นลม ให้ไปห้องฉุกเฉินทันที

## ยา levonorgestrel ตีกับยาอะไร

**ยาที่เร่งการกำจัดฮอร์โมนอาจลดระดับ levonorgestrel และทำให้ยาคุมฉุกเฉินได้ผลน้อยลง** ความเสี่ยงนี้สำคัญแม้คุณกินยาเร็วและถูกวิธี

| ยาที่ต้องแจ้ง | เหตุผล |
|---|---|
| rifampin | อาจลดประสิทธิภาพ |
| efavirenz | อาจลดประสิทธิภาพ |
| ยารักษาโรคลมชักบางชนิด | อาจลดประสิทธิภาพ |

เตรียมรายชื่อยาประจำ ยาที่ซื้อกินเอง สมุนไพร และอาหารเสริมทั้งหมด โดยเฉพาะยาที่ใช้อยู่ในช่วงก่อนและหลังมีเพศสัมพันธ์ เพื่อให้เภสัชกรประเมินว่าควรเลือกวิธีคุมกำเนิดฉุกเฉินแบบอื่นหรือไม่

## กินยาคุมฉุกเฉินกับแอลกอฮอล์ได้ไหม

**แอลกอฮอล์อาจทำให้อาการคลื่นไส้ เวียนศีรษะ หรืออาเจียนรบกวนมากขึ้น แม้ไม่มีข้อมูลว่าทำให้ levonorgestrel หมดฤทธิ์โดยตรง** ทางปฏิบัติควรหลีกเลี่ยงการดื่มหลังรับประทานยา โดยเฉพาะในช่วงแรก

ประเด็นสำคัญคือการอาเจียน หากอาเจียนภายใน 2 ชั่วโมง ยาอาจดูดซึมไม่ครบและอาจต้องกินซ้ำ จดเวลาไว้เพื่อใช้ประกอบการประเมิน

## ยาคุมฉุกเฉินชนิดหนึ่งเม็ดกินอย่างไร

**หากฉลากระบุ levonorgestrel 1.5 มก. ชนิดหนึ่งเม็ด ให้กินครั้งเดียวโดยเร็วที่สุดหลังมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ได้ป้องกัน โดยเหมาะที่สุดภายใน 72 ชั่วโมง หากผ่านไปแล้วและยังไม่เกิน 120 ชั่วโมงให้รีบปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์ทันทีเพื่อพิจารณา levonorgestrel หรือวิธีอื่น เช่น ห่วงอนามัยทองแดงตามความเหมาะสม** อย่าแบ่งเม็ดไว้กินภายหลัง เพราะวิธีใช้ของผลิตภัณฑ์นี้เป็นการกินครั้งเดียว

ข้อมูลขนาดยาอ้างอิงจากแหล่งข้อมูลสากล ควรใช้ตามฉลากหรือคำแนะนำของเภสัชกร

ผลิตภัณฑ์บางแบบอาจจัดเป็นสองเม็ด โดยต้องเป็น levonorgestrel 0.75 มก. ต่อเม็ดเท่านั้น รวมขนาดยาทั้งหมด 1.5 มก. แนวทางที่ระบุไว้คือกินเม็ดแรกโดยเร็วที่สุด โดยเหมาะที่สุดภายใน 72 ชั่วโมง แล้วกินเม็ดที่สองหลังเม็ดแรก 12 ชั่วโมง หากผ่านไปแล้วและยังไม่เกิน 120 ชั่วโมงให้รีบปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์ทันทีเพื่อพิจารณา levonorgestrel หรือวิธีอื่นตามความเหมาะสม ไม่ควรกินผลิตภัณฑ์ขนาด 1.5 มก. จำนวนสองเม็ด เว้นแต่เภสัชกรหรือแพทย์แนะนำเป็นกรณีพิเศษ เช่น มีปฏิกิริยากับยาที่ลดประสิทธิภาพ คุณจึงควรดูทั้งจำนวนเม็ดและปริมาณตัวยาต่อเม็ด ไม่ควรนำวิธีของคนละรูปแบบมารวมกัน

### คำถามเกี่ยวกับขนาดยา

**กินช้ากว่า 24 ชั่วโมงยังทันไหม?**  
ยังอาจอยู่ในช่วงใช้ยาได้ ควรกินทันที ไม่ต้องรอเวลาใดเวลาหนึ่ง โดยเหมาะที่สุดภายใน 72 ชั่วโมง หากผ่านไปแล้วและยังไม่เกิน 120 ชั่วโมงให้รีบปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์ทันที ประสิทธิภาพมีแนวโน้มลดลงเมื่อเวลาผ่านไป

**กินหนึ่งเม็ดแล้วต้องกินซ้ำอีกไหม?**  
ถ้าเป็น levonorgestrel 1.5 มก. ชนิดหนึ่งเม็ด ปกติเป็นการกินครั้งเดียว แต่หากอาเจียนภายใน 2 ชั่วโมง อาจต้องกินซ้ำหลังได้รับคำแนะนำ

**กินเพิ่มเพื่อให้ป้องกันดีขึ้นได้ไหม?**  
ไม่ควรเพิ่มจำนวนเอง การกินมากกว่าวิธีใช้ไม่ได้รับประกันว่าจะป้องกันดีขึ้น และอาจเพิ่มผลข้างเคียง

## เด็กควรกินยา levonorgestrel ขนาดเท่าไร

**ไม่มีขนาดยาสำหรับเด็กที่ควรคำนวณเองจากอายุหรือน้ำหนัก** ห้ามแบ่งเม็ดหรือปรับขนาดตามการคาดเดา เพราะการเลือกใช้ต้องพิจารณาว่ามีโอกาสตั้งครรภ์หรือไม่และเป็นผลิตภัณฑ์รูปแบบใด

เด็กที่อาจตั้งครรภ์ได้ควรได้รับคำแนะนำอย่างเร่งด่วนและเป็นส่วนตัว หากมีข้อสงสัยเรื่องการบังคับ การทำร้าย หรือความปลอดภัย ให้พาไปโรงพยาบาลทันที

## หากกินยาเกินขนาดควรทำอย่างไร

**หากกินมากกว่าที่ฉลากกำหนด ให้หยุดเพิ่มยา เก็บบรรจุภัณฑ์ไว้ และติดต่อบุคลากรทางการแพทย์** แจ้งชื่อ levonorgestrel ปริมาณต่อเม็ด จำนวนที่กิน เวลาที่กิน และอาการที่เกิดขึ้น

หากมีอาเจียนต่อเนื่อง หมดสติ หายใจลำบาก อาการแพ้รุนแรง หรือปวดท้องรุนแรง ให้ไปห้องฉุกเฉิน ไม่ควรทำให้อาเจียนเองเว้นแต่ได้รับคำสั่งจากบุคลากรทางการแพทย์

## คำถามที่พบบ่อย

### เรื่องโอกาสตั้งครรภ์

**กินยาคุมฉุกเฉินหนึ่งเม็ดแล้วจะท้องไหม?**  
ยังมีโอกาสตั้งครรภ์ได้ เพราะยาไม่ป้องกันได้ทั้งหมด ความเสี่ยงมักลดลงเมื่อกินเร็ว โดยต้องดูด้วยว่าเป็น levonorgestrel 1.5 มก. ชนิดหนึ่งเม็ดหรือไม่

**กินภายในวันเดียวกันยังเสี่ยงไหม?**  
ยังมีความเสี่ยงแต่โดยทั่วไปดีกว่าการกินช้า ยิ่งกินเร็วยิ่งมีโอกาสได้ผลดี ตัวเลขร้อยละที่รายงานเป็นการประมาณสัดส่วนการตั้งครรภ์ที่ป้องกันได้เมื่อเทียบกับจำนวนที่คาดว่าจะเกิด ไม่ใช่โอกาสที่จะไม่ตั้งครรภ์ของผู้ใช้แต่ละคน และไม่ควรใช้คำนวณความเสี่ยงเฉพาะบุคคล ควรตรวจครรภ์เมื่อครบ 3 สัปดาห์หลังการมีเพศสัมพันธ์ครั้งล่าสุดที่เสี่ยง

**กินยาคุมฉุกเฉินแล้วมีเพศสัมพันธ์ซ้ำจะป้องกันไหม?**  
ยาที่กินไปอาจไม่ป้องกันเหตุการณ์ใหม่ ควรใช้ถุงยางทุกครั้งและประเมินความจำเป็นของการคุมกำเนิดฉุกเฉินอีกครั้ง โดยไม่เพิ่มยาเอง

### เรื่องเวลาและการตรวจครรภ์

**เกิน 72 ชั่วโมงแล้วยังกิน levonorgestrel ได้ไหม?**  
หากผ่านไปแล้วและยังไม่เกิน 120 ชั่วโมง ให้รีบปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์ทันที เพราะยังอาจพิจารณาใช้ levonorgestrel ได้แม้ประสิทธิภาพลดลงตามเวลา หรืออาจเลือกวิธีอื่น เช่น ห่วงอนามัยทองแดงตามความเหมาะสม การรอต่อจะยิ่งจำกัดทางเลือก

**ควรตรวจครรภ์เมื่อไรหลังกินยา?**  
ควรตรวจครรภ์เมื่อครบ 3 สัปดาห์หลังการมีเพศสัมพันธ์ครั้งล่าสุดที่เสี่ยง หรือเมื่อประจำเดือนช้ากว่าปกติ หากผลลบแต่ประจำเดือนยังไม่มา ให้ตรวจซ้ำหรือพบแพทย์

**เลือดออกหลังกินยาแปลว่าไม่ท้องใช่ไหม?**  
ไม่สามารถยืนยันได้ เลือดออกกะปริดกะปรอยหรือรอบเดือนเปลี่ยนเป็นผลข้างเคียงที่พบได้ การตรวจครรภ์ตามเวลาจึงน่าเชื่อถือกว่าการดูจากเลือดออกเพียงอย่างเดียว

### เรื่องการกินและผลข้างเคียง

**กินยาคุมฉุกเฉินตอนท้องว่างได้ไหม?**  
สามารถรับประทานยาเม็ดได้ตามวิธีใช้ แต่หากคลื่นไส้ง่าย การกินพร้อมอาหารอาจช่วยให้สบายท้องขึ้น สิ่งสำคัญคืออย่าชะลอการกินโดยไม่จำเป็น

**อาเจียนหลังกินยาต้องทำอย่างไร?**  
ถ้าอาเจียนภายใน 2 ชั่วโมง ยาอาจดูดซึมไม่ครบและอาจต้องรับประทานซ้ำ หากอาเจียนหลังจากนั้นหรืออาเจียนต่อเนื่อง ควรแจ้งเวลาและอาการให้บุคลากรทางการแพทย์ทราบ

**ประจำเดือนจะเลื่อนหรือไม่?**  
รอบเดือนอาจเปลี่ยนหรือมีเลือดออกผิดจากปกติได้ ควรตรวจครรภ์เมื่อครบ 3 สัปดาห์หลังการมีเพศสัมพันธ์ครั้งล่าสุดที่เสี่ยง หรือเมื่อประจำเดือนช้ากว่าปกติ หากผลลบแต่ประจำเดือนยังไม่มา ให้ตรวจซ้ำหรือพบแพทย์

**กินยาคุมฉุกเฉินแทนยาคุมรายเดือนได้ไหม?**  
ไม่ได้ ยานี้ใช้สำหรับเหตุฉุกเฉินและไม่คุ้มครองต่อเนื่อง หากยังมีโอกาสมีเพศสัมพันธ์ ควรเลือกวิธีคุมกำเนิดประจำที่เหมาะสมและใช้ถุงยางร่วมด้วย

## คำถามที่ควรถามเภสัชกร

- ยาที่ฉันมีเป็น levonorgestrel 1.5 มก. ชนิดกินครั้งเดียวหรือเป็นแบบแบ่งสองเม็ด?
- เวลาที่ผ่านไปหลังมีเพศสัมพันธ์ยังอยู่ในช่วงที่ยาชนิดนี้เหมาะสมหรือไม่?
- ยาประจำ ยากันชัก rifampin หรือ efavirenz ที่ใช้อยู่จะลดประสิทธิภาพหรือไม่?
- หากอาเจียนหลังรับประทานตามเวลาที่จดไว้ จำเป็นต้องกินซ้ำหรือไม่?
- ควรเริ่มวิธีคุมกำเนิดประจำแบบใด และต้องใช้ถุงยางร่วมด้วยนานเท่าไร?

ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้  
หากมีอาการผิดปกติ ควรปรึกษาเภสัชกรหรือพบแพทย์

## ข้อมูลอ้างอิง

1. [หน่วยคลังข้อมูลยา คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล (คำถามที่ 4172)](https://pharmacy.mahidol.ac.th/dic/qa_full.php?id=4172) — เกี่ยวกับ levonorgestrel — แหล่งวิชาการไทย (สืบค้น 2026-09-17)
2. [หน่วยคลังข้อมูลยา คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล (คำถามที่ 10590)](https://pharmacy.mahidol.ac.th/dic/qa_full.php?id=10590) — เกี่ยวกับ levonorgestrel — แหล่งวิชาการไทย (สืบค้น 2026-09-17)
3. [WebMD: Levonorgestrel (Plan B One-Step, My Way, and others)](https://www.webmd.com/drugs/levonorgestrel-plan-b-my-way) — เกี่ยวกับ levonorgestrel — บทความสุขภาพต่างประเทศ (สืบค้น 2026-09-17)
4. [MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine): Ethinyl Estradiol and Levonorgestrel (Oral Contraceptives)](https://medlineplus.gov/druginfo/meds/a625049.html) — เกี่ยวกับ ethinylestradiol + levonorgestrel — บทความสุขภาพต่างประเทศ (สืบค้น 2026-09-17)
5. [Cleveland Clinic: Norgestrel; Ethinyl Estradiol Tablets](https://my.clevelandclinic.org/health/drugs/18255-norgestrel-ethinyl-estradiol-tablets) — เกี่ยวกับ ethinylestradiol + norgestrel — บทความสุขภาพต่างประเทศ (สืบค้น 2026-09-17)
6. [RxList: Norgestrel-Ethinyl Estradiol: Side Effects, Uses, Dosage ...](https://www.rxlist.com/norgestrel-ethinyl_estradiol/generic-drug.htm) — เกี่ยวกับ ethinylestradiol + norgestrel — บทความสุขภาพต่างประเทศ (สืบค้น 2026-09-17)

> ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้
> หากมีอาการผิดปกติ ควรปรึกษาเภสัชกรหรือพบแพทย์