# สั่งยาคุมฉุกเฉินออนไลน์ ยา levonorgestrel คืออะไร ใช้รักษาอะไร ผลข้างเคียงและวิธีใช้

**Levonorgestrel คือฮอร์โมนโปรเจสตินที่ใช้คุมกำเนิดฉุกเฉินหลังมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ได้ป้องกัน หรือเมื่อวิธีคุมกำเนิดที่ใช้อยู่เกิดความผิดพลาด**

> **Levonorgestrel เป็นยาอันตรายในประเทศไทย ต้องซื้อหรือสั่งผ่านร้านยาที่มีใบอนุญาตและได้รับการจ่ายโดยเภสัชกร** เพื่อให้ตรวจเวลาเกิดเหตุ ชนิดและความแรงของยา ยาร่วม การแพ้ยา และความเหมาะสม ห้ามซื้อจากผู้ขายออนไลน์ที่ไม่มีเภสัชกรหรือแหล่งที่ตรวจสอบไม่ได้

## ประเด็นสำคัญ

- Levonorgestrel เป็นยาคุมกำเนิดฉุกเฉินที่ช่วยลดโอกาสตั้งครรภ์ โดยป้องกันหรือชะลอการตกไข่หลังมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ได้ป้องกันหรือเมื่อการคุมกำเนิดล้มเหลว
- Levonorgestrel ขนาด 1.5 มก. รับประทานครั้งเดียวให้เร็วที่สุด โดยแนะนำภายใน 72 ชั่วโมงหลังมีเพศสัมพันธ์ ยิ่งรับประทานเร็วยิ่งมีโอกาสได้ผลดี หากเกิน 72 ชั่วโมงแต่ยังไม่เกิน 120 ชั่วโมง ให้รีบปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์เพื่อประเมินทางเลือกอื่น เช่น ห่วงอนามัยทองแดง และไม่ควรรอจนหมดช่วงเวลาดังกล่าว
- ห้ามใช้ levonorgestrel หากเคยแพ้ตัวยานี้ และยากระตุ้นเอนไซม์บางชนิดอาจลดประสิทธิภาพของยา ผู้ที่ใช้อยู่หรือเพิ่งหยุดใช้ภายในประมาณ 4 สัปดาห์ต้องปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์ทันทีและไม่ควรปรับขนาดยาเอง

## สารบัญ

- [ยา levonorgestrel คือยาอะไร](#ยา-levonorgestrel-คือยาอะไร)
- [ยา levonorgestrel ใช้ป้องกันอะไรได้บ้าง](#ยา-levonorgestrel-ใช้ป้องกันอะไรได้บ้าง)
- [ยา levonorgestrel ไม่ได้ใช้รักษาอะไร](#ยา-levonorgestrel-ไม่ได้ใช้รักษาอะไร)
- [ใครต้องระวังหรือห้ามใช้ยา levonorgestrel](#ใครต้องระวังหรือห้ามใช้ยา-levonorgestrel)
- [ยา levonorgestrel ใช้ระหว่างตั้งครรภ์หรือให้นมบุตรได้ไหม](#ยา-levonorgestrel-ใช้ระหว่างตั้งครรภ์หรือให้นมบุตรได้ไหม)
- [เด็กใช้ยา levonorgestrel ได้หรือไม่](#เด็กใช้ยา-levonorgestrel-ได้หรือไม่)
- [ยา levonorgestrel มีผลข้างเคียงอะไรบ้าง](#ยา-levonorgestrel-มีผลข้างเคียงอะไรบ้าง)
- [ยา levonorgestrel มีปฏิกิริยากับยาอะไร](#ยา-levonorgestrel-มีปฏิกิริยากับยาอะไร)
- [ยา levonorgestrel ใช้ร่วมกับแอลกอฮอล์ได้ไหม](#ยา-levonorgestrel-ใช้ร่วมกับแอลกอฮอล์ได้ไหม)
- [ผู้ใหญ่ควรใช้ยา levonorgestrel ขนาดเท่าไร](#ผู้ใหญ่ควรใช้ยา-levonorgestrel-ขนาดเท่าไร)
- [เด็กควรใช้ยา levonorgestrel ขนาดเท่าไร](#เด็กควรใช้ยา-levonorgestrel-ขนาดเท่าไร)
- [หากใช้ยา levonorgestrel เกินขนาดควรทำอย่างไร](#หากใช้ยา-levonorgestrel-เกินขนาดควรทำอย่างไร)
- [คำถามที่พบบ่อย](#คำถามที่พบบ่อย)

## ยา levonorgestrel คือยาอะไร

**Levonorgestrel เป็นฮอร์โมนสังเคราะห์กลุ่มโปรเจสติน ซึ่งในหน้านี้หมายถึงยาเม็ดคุมกำเนิดฉุกเฉินชนิดรับประทาน** ยาช่วยป้องกันหรือชะลอการตกไข่ จึงลดโอกาสที่ไข่จะปฏิสนธิหลังมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ได้ป้องกัน

ยานี้ควรใช้หลังเกิดเหตุฉุกเฉิน เช่น ไม่ได้คุมกำเนิด ถุงยางอนามัยแตกหรือหลุด หรือลืมใช้วิธีคุมกำเนิดตามกำหนด ประสิทธิภาพไม่เต็มร้อย และจะลดลงเมื่อรับประทานช้าลง

### รูปแบบของยา levonorgestrel

| รูปแบบ | ความแรงที่พบในข้อมูลยา |
|---|---|
| ยาเม็ดคุมกำเนิดฉุกเฉิน | 1.5 มก. ต่อเม็ด |
| ห่วงคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมน | ต้องใส่โดยบุคลากรทางการแพทย์ |

ข้อมูลหน้านี้กล่าวถึงยาเม็ดขนาด 1.5 มก. ไม่ควรนำวิธีใช้ไปใช้กับยาคุมกำเนิดชนิดรับประทานประจำหรือห่วงคุมกำเนิด เพราะรูปแบบและวิธีใช้ต่างกัน

> **ชื่อสามัญและชื่อการค้า:** ให้ดูคำว่า “levonorgestrel” และความแรงบนฉลากเป็นหลัก ผลิตภัณฑ์ที่มีชื่อแตกต่างกันอาจมีตัวยาสำคัญเดียวกัน แต่จำนวนเม็ดและคำแนะนำบนบรรจุภัณฑ์อาจไม่เหมือนกัน

## ยา levonorgestrel ใช้ป้องกันอะไรได้บ้าง

**Levonorgestrel ใช้ลดโอกาสตั้งครรภ์หลังมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ได้ป้องกัน หรือเมื่อวิธีคุมกำเนิดเกิดความผิดพลาด** ตัวอย่างเช่น ถุงยางอนามัยแตกหรือหลุด และการลืมคุมกำเนิดตามวิธีที่ใช้อยู่

ยานี้ออกฤทธิ์ได้ดีที่สุดเมื่อรับประทานก่อนการตกไข่ จึงไม่มีวิธีคำนวณจากรอบเดือนเพียงอย่างเดียวว่าจะป้องกันได้แน่นอน ยาช่วยลดความเสี่ยงแต่ไม่สามารถป้องกันการตั้งครรภ์ได้ทั้งหมด และยิ่งรับประทานเร็วยิ่งมีโอกาสได้ผลดี ความเสี่ยงจริงยังขึ้นกับช่วงของรอบเดือนและเวลาที่รับประทานด้วย

| เหตุการณ์ | ควรทำอะไร |
|---|---|
| ไม่ได้ใช้การคุมกำเนิด | รับประทานยาให้เร็วที่สุด |
| ถุงยางแตกหรือหลุด | รับประทานยาให้เร็วที่สุด |
| ผ่านมาไม่เกิน 72 ชั่วโมง | ยังอยู่ในช่วงเวลาที่แนะนำ |
| เกิน 72 ชั่วโมงแต่ยังไม่เกิน 120 ชั่วโมง | รีบปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์เพื่อประเมินทางเลือกอื่น เช่น ห่วงอนามัยทองแดง และไม่ควรรอจนหมดช่วงเวลา |
| มีเพศสัมพันธ์อีกหลังรับประทานยา | ต้องป้องกันใหม่ เพราะยาเดิมไม่คุ้มครองครั้งต่อไป |

## ยา levonorgestrel ไม่ได้ใช้รักษาอะไร

**ไม่ใช่ยาทำแท้ง และไม่สามารถยุติการตั้งครรภ์ที่เกิดขึ้นแล้วได้** หากตั้งครรภ์อยู่ก่อนรับประทาน ยาจะไม่ทำให้การตั้งครรภ์สิ้นสุดลงและไม่ควรใช้โดยหวังผลดังกล่าว

Levonorgestrel ไม่ใช่ยาคุมกำเนิดประจำ ไม่ได้ป้องกันการตั้งครรภ์จากการมีเพศสัมพันธ์ครั้งถัดไป และไม่ป้องกันเอชไอวีหรือโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ หากเหตุการณ์มีความเสี่ยงต่อเอชไอวี โดยเฉพาะถุงยางแตก ถูกล่วงละเมิด หรือไม่ทราบสถานะของคู่นอน ให้ไปโรงพยาบาลทันทีเพื่อประเมินยาป้องกันเอชไอวีหลังสัมผัสเชื้อ (PEP) ซึ่งควรเริ่มเร็วที่สุดและไม่เกิน 72 ชั่วโมง พร้อมรับคำแนะนำเรื่องการตรวจและป้องกันโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์อื่น

## ใครต้องระวังหรือห้ามใช้ยา levonorgestrel

**ห้ามใช้ levonorgestrel หากคุณเคยแพ้ตัวยานี้หรือส่วนประกอบในผลิตภัณฑ์ เพราะอาจเกิดปฏิกิริยาแพ้รุนแรงได้** ก่อนใช้ควรอ่านส่วนประกอบและแจ้งยาที่กำลังรับประทาน โดยเฉพาะยารักษาวัณโรค เอชไอวี หรือโรคลมชัก

ข้อควรพิจารณาที่สำคัญมีดังนี้

1. **เคยแพ้ levonorgestrel:** ห้ามใช้ และควรเลือกวิธีคุมกำเนิดฉุกเฉินอื่นภายใต้คำแนะนำของผู้เชี่ยวชาญ  
2. **ทราบอยู่แล้วว่าตั้งครรภ์:** ไม่ควรใช้เพื่อหวังยุติการตั้งครรภ์ เพราะยาไม่ออกฤทธิ์ในลักษณะนั้น  
3. **มีอาการปวดท้องน้อยรุนแรงหลังใช้ยา:** ควรพบแพทย์ฉุกเฉิน เพราะหากยาป้องกันไม่สำเร็จ อาการนี้อาจพบได้ในการตั้งครรภ์นอกมดลูก  
4. **กำลังใช้ยาที่ลดประสิทธิภาพของยา:** ต้องแจ้งรายการยาทั้งหมดก่อนเลือกวิธีคุมกำเนิดฉุกเฉิน  
5. **มีน้ำหนักตัวหรือ BMI สูง:** ควรแจ้งเภสัชกรหรือแพทย์ เพราะ levonorgestrel อาจได้ผลลดลงและอาจต้องพิจารณาทางเลือกอื่น โดยเฉพาะห่วงอนามัยทองแดง ห้ามเพิ่มขนาดยาเอง  
6. **ต้องการคุมกำเนิดต่อเนื่อง:** ควรเลือกวิธีคุมกำเนิดประจำ เพราะยาเม็ดฉุกเฉินไม่คุ้มครองการมีเพศสัมพันธ์ในอนาคต  

> **ไปโรงพยาบาลทันที** หากมีหน้าหรือคอบวม หายใจหรือกลืนลำบาก เป็นลม หรือปวดท้องน้อยรุนแรง อาการเหล่านี้อาจเป็นภาวะฉุกเฉินและไม่ควรรอดูอาการเอง

## ยา levonorgestrel ใช้ระหว่างตั้งครรภ์หรือให้นมบุตรได้ไหม

**ห้ามใช้ levonorgestrel เพื่อยุติการตั้งครรภ์ เพราะยาไม่ใช่ยาทำแท้งและจะไม่ออกฤทธิ์หากตั้งครรภ์อยู่แล้ว** ไม่ต้องชะลอการคุมกำเนิดฉุกเฉินเพื่อรอตรวจครรภ์ หากยังอยู่ในช่วงเวลาที่ใช้ยาได้ ให้ปรึกษาเภสัชกรและรับยาโดยเร็ว เพราะยาไม่ยุติการตั้งครรภ์เดิมและไม่พบว่าทำอันตรายต่อการตั้งครรภ์ที่เกิดขึ้นแล้ว ควรตรวจครรภ์หากประจำเดือนขาดอยู่ก่อน มีเพศสัมพันธ์เสี่ยงครั้งก่อนหน้านานกว่า 3 สัปดาห์ หรือประจำเดือนไม่มาภายใน 3 สัปดาห์หลังใช้ยา

Levonorgestrel สามารถผ่านเข้าสู่น้ำนมได้ หากคุณกำลังให้นมบุตร ควรแจ้งเภสัชกรหรือแพทย์ก่อนใช้ เพื่อพิจารณาวิธีใช้และคำแนะนำที่เหมาะกับสถานการณ์ของคุณ

หากประจำเดือนไม่มาตามกำหนด หรือยังไม่มาภายใน 3 สัปดาห์หลังใช้ยา ควรตรวจการตั้งครรภ์ หากผลเป็นบวกหรือมีปวดท้องน้อยรุนแรงร่วมด้วย ควรพบแพทย์โดยเร็ว

## เด็กใช้ยา levonorgestrel ได้หรือไม่

**ขนาดยาคุมกำเนิดฉุกเฉินสำหรับผู้ที่มีโอกาสตั้งครรภ์ไม่ได้คำนวณตามอายุหรือแบ่งเป็นช่วงอายุเด็ก** อย่างไรก็ตาม เด็กและวัยรุ่นควรได้รับการดูแลอย่างเป็นส่วนตัว ปลอดภัย และไม่ถูกตัดสิน โดยเฉพาะเมื่อไม่แน่ใจว่าเหตุการณ์เกิดจากความยินยอมหรือไม่

หากผู้ใช้เป็นเด็ก มีอาการบาดเจ็บ ถูกบังคับ ถูกคุกคาม หรือไม่สามารถกลับไปยังสถานที่ปลอดภัยได้ ควรขอความช่วยเหลือจากบุคลากรทางการแพทย์หรือผู้ใหญ่ที่ไว้วางใจได้ทันที การดูแลอาจครอบคลุมทั้งการป้องกันการตั้งครรภ์ การตรวจโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ และความปลอดภัยด้านจิตใจ

## ยา levonorgestrel มีผลข้างเคียงอะไรบ้าง

**อาการที่พบได้ ได้แก่ ปวดศีรษะ คลื่นไส้ อาเจียน และเลือดประจำเดือนเปลี่ยนแปลง** อาการส่วนใหญ่มักไม่รุนแรง แต่คุณควรสังเกตอาการผิดปกติหลังรับประทานยา

### ผลข้างเคียงที่พบบ่อย

| อาการ | ควรทำอย่างไร |
|---|---|
| คลื่นไส้ | พักและจิบน้ำ หากรุนแรงควรขอคำแนะนำ |
| อาเจียน | ดูเวลาที่อาเจียนเทียบกับเวลารับประทานยา |
| ปวดศีรษะ | พักผ่อนและสังเกตอาการ |
| เลือดออกกะปริดกะปรอย | ติดตามรอบเดือนถัดไป |
| ประจำเดือนมาเร็วหรือช้า | ตรวจครรภ์หากยังไม่มาภายใน 3 สัปดาห์ |

หากอาเจียนภายใน 2 ชั่วโมงหลังรับประทานยา ยาอาจดูดซึมไม่ครบและอาจต้องรับประทานซ้ำ อย่าตัดสินใจเพิ่มยาเองโดยไม่ตรวจสอบชนิดและความแรงของผลิตภัณฑ์

### ผลข้างเคียงที่รุนแรง

อาการแพ้รุนแรงอาจทำให้ลมพิษ หน้าหรือริมฝีปากบวม คอตีบ หายใจลำบาก เวียนศีรษะมาก หรือหมดสติ ส่วนอาการปวดท้องน้อยรุนแรงภายหลังใช้ยาอาจต้องตรวจหาการตั้งครรภ์นอกมดลูกหากเกิดการตั้งครรภ์

> **อาการแพ้เล็กน้อยกับรุนแรงต่างกัน:** ผื่นหรือคันควรหยุดใช้และขอคำแนะนำ แต่หากหน้าบวม คอบวม หายใจลำบาก หรือเป็นลม ให้ไปห้องฉุกเฉินทันที

## ยา levonorgestrel มีปฏิกิริยากับยาอะไร

**ยากระตุ้นเอนไซม์ เช่น rifampin, efavirenz, carbamazepine, phenytoin, phenobarbital, primidone และสมุนไพร St. John’s wort อาจลดประสิทธิภาพของ levonorgestrel** หากกำลังใช้อยู่หรือเพิ่งหยุดใช้ภายในช่วงประมาณ 4 สัปดาห์ ต้องปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์ทันทีเพื่อเลือกวิธีคุมกำเนิดฉุกเฉินที่เหมาะสม โดยห่วงอนามัยทองแดงเป็นทางเลือกที่ไม่ถูกลดประสิทธิภาพจากปฏิกิริยานี้ และไม่ควรปรับขนาดยาเอง

| ยาหรือกลุ่มยา | ผลที่อาจเกิดขึ้น |
|---|---|
| Rifampin | ลดประสิทธิภาพของ levonorgestrel |
| Efavirenz | ลดประสิทธิภาพของ levonorgestrel |
| Carbamazepine, phenytoin, phenobarbital และ primidone | ลดระดับหรือประสิทธิภาพของยา |
| สมุนไพร St. John’s wort | ลดระดับหรือประสิทธิภาพของยา |

ควรแจ้งยาตามใบสั่งแพทย์ ยาที่ซื้อใช้เอง วิตามิน และผลิตภัณฑ์สมุนไพรทั้งหมด อย่าหยุดยารักษาโรคประจำตัวเองเพื่อรับประทานยาคุมฉุกเฉิน เพราะอาจทำให้อาการของโรคเดิมควบคุมไม่ได้

## ยา levonorgestrel ใช้ร่วมกับแอลกอฮอล์ได้ไหม

**แอลกอฮอล์อาจทำให้อาการคลื่นไส้ เวียนศีรษะ หรืออาเจียนหลังรับประทานยาแย่ลง แม้ไม่ได้มีข้อมูลว่าแอลกอฮอล์ทำให้ยาหมดฤทธิ์โดยตรง** ทางที่ปลอดภัยคือหลีกเลี่ยงการดื่ม โดยเฉพาะในช่วงแรกหลังรับประทานยา

ประเด็นสำคัญคือการอาเจียนภายใน 2 ชั่วโมง เพราะอาจทำให้ยาได้รับการดูดซึมไม่ครบ หากดื่มแล้วอาเจียน ควรจดเวลาที่รับประทานยาและเวลาที่อาเจียนไว้เพื่อขอคำแนะนำที่ถูกต้อง

## ผู้ใหญ่ควรใช้ยา levonorgestrel ขนาดเท่าไร

**Levonorgestrel 1.5 มก. รับประทานครั้งเดียวให้เร็วที่สุดหลังมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ได้ป้องกัน โดยแนะนำภายใน 72 ชั่วโมง** ยิ่งรับประทานเร็ว โอกาสได้ผลยิ่งดี จึงไม่จำเป็นต้องรอถึงเช้าวันถัดไป หากเกิน 72 ชั่วโมงแต่ยังไม่เกิน 120 ชั่วโมง ให้รีบปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์เพื่อประเมินทางเลือกอื่น เช่น ห่วงอนามัยทองแดง และไม่ควรรอจนหมดช่วงเวลาดังกล่าว

ผลิตภัณฑ์บางชนิดอาจจัดเป็นมากกว่าหนึ่งเม็ดและมีตารางรับประทานต่างกัน คำแนะนำทางวิชาการไทยสำหรับสูตรสองเม็ดระบุให้รับประทานเม็ดแรกโดยเร็วภายใน 72 ชั่วโมง และเม็ดที่สองห่างจากเม็ดแรก 12 ชั่วโมง คุณจึงต้องตรวจจำนวนเม็ดและความแรงบนฉลาก ไม่ควรนำตารางของสูตรหนึ่งไปใช้กับอีกสูตรหนึ่ง

| สถานการณ์ | วิธีปฏิบัติ |
|---|---|
| ยาเม็ด 1.5 มก. | รับประทานครั้งเดียวโดยเร็ว |
| หลังมีเพศสัมพันธ์ไม่เกิน 72 ชั่วโมง | รับประทานทันที ไม่ต้องรอ |
| เกิน 72 ชั่วโมงแต่ยังไม่เกิน 120 ชั่วโมง | รีบปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์เพื่อประเมินทางเลือกอื่น |
| อาเจียนภายใน 2 ชั่วโมง | อาจต้องรับประทานซ้ำ |
| มีเพศสัมพันธ์อีกภายหลัง | ใช้วิธีป้องกันใหม่ |

### คำถามเกี่ยวกับขนาดยา

**ถ้าผ่านมาเกือบ 72 ชั่วโมง ยังรับประทานได้ไหม?**  
รับประทานให้เร็วที่สุดหากยังไม่เกิน 72 ชั่วโมง อย่ารอให้ครบกำหนด เพราะประสิทธิภาพลดลงตามเวลาที่ผ่านไป หากเกิน 72 ชั่วโมงแต่ยังไม่เกิน 120 ชั่วโมง ให้รีบปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์เพื่อประเมินทางเลือกอื่น เช่น ห่วงอนามัยทองแดง และไม่ควรรอจนหมดช่วงเวลาดังกล่าว

**ถ้าบนแผงมีสองเม็ด ต้องรับประทานพร้อมกันไหม?**  
อย่าใช้วิธีของผลิตภัณฑ์ 1.5 มก. ครั้งเดียวแทนโดยอัตโนมัติ สูตรสองเม็ดในคำแนะนำไทยให้รับประทานเม็ดที่สองหลังเม็ดแรก 12 ชั่วโมง แต่ต้องตรวจฉลากและความแรงก่อน

**ถ้าจำไม่ได้ว่ารับประทานไปแล้วหรือยัง ควรเพิ่มอีกเม็ดไหม?**  
ไม่ควรเพิ่มยาโดยเดา ให้ตรวจแผงยา เวลาใช้ และความแรงก่อน เพราะการจัดเม็ดของแต่ละผลิตภัณฑ์อาจต่างกัน

## เด็กควรใช้ยา levonorgestrel ขนาดเท่าไร

**ไม่มีขนาดยาเด็กแบบคำนวณตามน้ำหนักสำหรับยาคุมกำเนิดฉุกเฉินในข้อมูลนี้ และไม่ควรสร้างตารางขนาดยาตามช่วงอายุขึ้นเอง** การเลือกใช้ขึ้นกับความสามารถในการตั้งครรภ์ เหตุการณ์ที่เกิดขึ้น เวลาหลังมีเพศสัมพันธ์ ยาชนิดอื่นที่กำลังใช้ รวมถึงน้ำหนักตัวหรือ BMI ผู้ที่มีน้ำหนักตัวหรือ BMI สูงควรแจ้งเภสัชกรหรือแพทย์ เพราะยาอาจได้ผลลดลงและอาจต้องพิจารณาทางเลือกอื่น โดยเฉพาะห่วงอนามัยทองแดง ห้ามเพิ่มขนาดยาเอง

สำหรับผู้เยาว์ ควรตรวจทั้งชนิดยา ความแรง เวลาที่เกิดเหตุ และความปลอดภัยของผู้ใช้ หากมีการบังคับ ล่วงละเมิด หรือบาดเจ็บ การรับประทานยาเพียงอย่างเดียวไม่ครอบคลุมการดูแลทั้งหมด

## หากใช้ยา levonorgestrel เกินขนาดควรทำอย่างไร

**หากรับประทาน levonorgestrel มากกว่าที่ฉลากกำหนด ให้หยุดเพิ่มยาและติดต่อสถานพยาบาล พร้อมแจ้งชื่อยา ความแรง จำนวนเม็ด และเวลาที่รับประทาน** อย่าพยายามทำให้อาเจียนเอง เพราะอาจเกิดอันตรายและไม่ได้แก้ปัญหาอย่างเหมาะสม

สังเกตอาการคลื่นไส้ อาเจียน เลือดออกผิดปกติ เวียนศีรษะ หรืออาการแพ้ หากหายใจลำบาก หน้าหรือคอบวม เป็นลม หรือมีอาการรุนแรง ให้ไปห้องฉุกเฉินทันที และนำแผงยาหรือบรรจุภัณฑ์ไปด้วย

## คำถามที่พบบ่อย

### เรื่องเวลาและประสิทธิภาพ

**ยาคุมฉุกเฉินต้องรับประทานตอนไหน?**  
รับประทาน levonorgestrel ให้เร็วที่สุดหลังมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ได้ป้องกัน ยาเม็ดขนาด 1.5 มก. ควรรับประทานครั้งเดียว โดยแนะนำภายใน 72 ชั่วโมง และไม่ควรรอจนใกล้หมดเวลา หากเกิน 72 ชั่วโมงแต่ยังไม่เกิน 120 ชั่วโมง ให้รีบปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์เพื่อประเมินทางเลือกอื่น เช่น ห่วงอนามัยทองแดง และไม่ควรรอจนหมดช่วงเวลาดังกล่าว

**รับประทานหลังมีเพศสัมพันธ์ทันทีได้ไหม?**  
ได้ และควรรับประทานเร็วที่สุด การรอให้ถึงเช้าหรือรอให้ครบหนึ่งวันไม่ได้ทำให้ยาออกฤทธิ์ดีขึ้น

**รับประทานแล้วจะไม่ตั้งครรภ์แน่นอนหรือไม่?**  
ไม่แน่นอน เพราะยาไม่สามารถป้องกันได้เต็มร้อย ประสิทธิภาพขึ้นกับเวลาที่รับประทานและช่วงของรอบเดือน หากประจำเดือนไม่มาภายใน 3 สัปดาห์ควรตรวจการตั้งครรภ์

**รับประทานก่อนมีเพศสัมพันธ์ได้ไหม?**  
Levonorgestrel ชนิดฉุกเฉินมีไว้ใช้หลังเกิดเหตุและไม่ใช่วิธีคุมกำเนิดประจำ หากต้องการป้องกันล่วงหน้า ควรเลือกวิธีคุมกำเนิดที่ออกแบบมาให้ใช้ต่อเนื่อง

### เรื่องประจำเดือนและการตรวจครรภ์

**หลังรับประทานยา ประจำเดือนจะมาเมื่อไร?**  
ประจำเดือนอาจมาเร็ว ช้า หรือมีเลือดออกกะปริดกะปรอยได้ หากยังไม่มาภายใน 3 สัปดาห์หลังใช้ยา ควรตรวจการตั้งครรภ์

**ถ้าตรวจครรภ์แล้วขึ้นสองขีด ยาจะทำให้แท้งไหม?**  
ไม่ทำให้แท้ง เพราะ levonorgestrel ไม่ใช่ยาทำแท้ง หากตรวจพบการตั้งครรภ์ควรรับการประเมิน โดยเฉพาะเมื่อมีปวดท้องน้อยรุนแรง เลือดออกมาก หรือหน้ามืด

**ปวดท้องหลังรับประทานยาปกติไหม?**  
อาการไม่สบายท้องอาจเกิดขึ้นได้ แต่ปวดท้องน้อยรุนแรงไม่ควรรอดูเอง โดยเฉพาะเมื่อประจำเดือนขาดหรือผลตรวจครรภ์เป็นบวก

### เรื่องการรับประทานและการป้องกันครั้งต่อไป

**ถ้าอาเจียนหลังรับประทานยาต้องทำอย่างไร?**  
หากอาเจียนภายใน 2 ชั่วโมง ยาอาจดูดซึมไม่ครบและอาจต้องรับประทานซ้ำ ควรตรวจความแรงและเวลาที่ใช้ก่อนตัดสินใจเพิ่มยา

**รับประทานยาคุมฉุกเฉินแล้วมีเพศสัมพันธ์อีกได้ไหม?**  
ยาเดิมไม่ป้องกันการตั้งครรภ์จากการมีเพศสัมพันธ์ครั้งใหม่ ควรใช้ถุงยางอนามัยหรือวิธีป้องกันอื่นทุกครั้ง

**ยาคุมฉุกเฉินป้องกันโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ไหม?**  
ไม่ป้องกันเอชไอวีหรือโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ หากมีความเสี่ยง ควรรับคำแนะนำเรื่องการตรวจและการป้องกันโดยไม่รอให้เกิดอาการ

**ใช้ยาคุมฉุกเฉินแทนยาคุมประจำได้ไหม?**  
ไม่ควรใช้แทนการคุมกำเนิดประจำ เพราะยาไม่ได้คุ้มครองครั้งต่อไปและทำให้วางแผนป้องกันได้ยากกว่า ควรเลือกวิธีที่เหมาะกับสุขภาพและรูปแบบการใช้ชีวิตของคุณ

**ต้องเตรียมข้อมูลอะไรเมื่อต้องการคำแนะนำเรื่องยา?**  
เตรียมเวลาที่มีเพศสัมพันธ์ วันแรกของประจำเดือนครั้งล่าสุด วิธีคุมกำเนิดที่ผิดพลาด รายการยาที่ใช้อยู่ ประวัติแพ้ยา น้ำหนักตัวหรือ BMI และแจ้งว่ากำลังให้นมบุตรหรือไม่ ข้อมูลเหล่านี้ช่วยให้ประเมินทางเลือกได้ตรงขึ้น

## คำถามที่ควรถามเภสัชกร

- ผลิตภัณฑ์ที่ฉันมีเป็น levonorgestrel ความแรงเท่าไร และต้องรับประทานกี่เม็ด?
- เวลาที่ผ่านมาหลังมีเพศสัมพันธ์ยังอยู่ในช่วงที่ยานี้เหมาะสมหรือไม่?
- ยารักษาโรคประจำตัวหรือสมุนไพรที่ฉันใช้อยู่จะลดประสิทธิภาพของยาหรือไม่?
- น้ำหนักตัวหรือ BMI ของฉันอาจทำให้ยามีประสิทธิภาพลดลงและควรพิจารณาทางเลือกอื่นหรือไม่?
- ถ้าอาเจียนหลังรับประทานยา ฉันจำเป็นต้องรับประทานซ้ำหรือไม่?
- ควรเริ่มวิธีคุมกำเนิดประจำและตรวจการตั้งครรภ์เมื่อใด?

ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้  
หากมีอาการผิดปกติ ควรปรึกษาเภสัชกรหรือพบแพทย์

## ข้อมูลอ้างอิง

1. [หน่วยคลังข้อมูลยา คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล (คำถามที่ 4172)](https://pharmacy.mahidol.ac.th/dic/qa_full.php?id=4172) — เกี่ยวกับ levonorgestrel — แหล่งวิชาการไทย (สืบค้น 2026-09-18)
2. [หน่วยคลังข้อมูลยา คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล (คำถามที่ 10590)](https://pharmacy.mahidol.ac.th/dic/qa_full.php?id=10590) — เกี่ยวกับ levonorgestrel — แหล่งวิชาการไทย (สืบค้น 2026-09-18)
3. [WebMD: Levonorgestrel (Plan B One-Step, My Way, and others)](https://www.webmd.com/drugs/levonorgestrel-plan-b-my-way) — เกี่ยวกับ levonorgestrel — บทความสุขภาพต่างประเทศ (สืบค้น 2026-09-18)
4. [MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine): Ethinyl Estradiol and Levonorgestrel (Oral Contraceptives)](https://medlineplus.gov/druginfo/meds/a625049.html) — เกี่ยวกับ ethinylestradiol + levonorgestrel — บทความสุขภาพต่างประเทศ (สืบค้น 2026-09-18)
5. [Cleveland Clinic: Norgestrel; Ethinyl Estradiol Tablets](https://my.clevelandclinic.org/health/drugs/18255-norgestrel-ethinyl-estradiol-tablets) — เกี่ยวกับ ethinylestradiol + norgestrel — บทความสุขภาพต่างประเทศ (สืบค้น 2026-09-18)
6. [RxList: Norgestrel-Ethinyl Estradiol: Side Effects, Uses, Dosage ...](https://www.rxlist.com/norgestrel-ethinyl_estradiol/generic-drug.htm) — เกี่ยวกับ ethinylestradiol + norgestrel — บทความสุขภาพต่างประเทศ (สืบค้น 2026-09-18)

> ข้อมูลเพื่อการอ้างอิงเท่านั้น ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำจากเภสัชกรหรือแพทย์ได้
> หากมีอาการผิดปกติ ควรปรึกษาเภสัชกรหรือพบแพทย์
