สรรพคุณของดีปลี สมุนไพรไทยที่มีการใช้มาแต่โบราณ

ทำความรู้จักดีปลีและสรรพคุณตามภูมิปัญญาไทย

ดีปลีเป็นสมุนไพรที่มีการใช้ในตำรายาไทยมาอย่างยาวนาน โดยเฉพาะในตำรับยาหอมและยาแก้ลม ผลดีปลีมีรสเผ็ดร้อน ซึ่งตามหลักการแพทย์แผนไทยเชื่อว่าช่วยปรับสมดุลธาตุในร่างกาย สมุนไพรชนิดนี้จัดอยู่ในกลุ่มพืชวงศ์พริกไทย จึงมีคุณสมบัติคล้ายคลึงกับพริกไทยในหลายด้าน

ในปัจจุบันมีการศึกษาวิจัยเกี่ยวกับสารประกอบในดีปลีเพิ่มมากขึ้น แม้ผลการวิจัยหลายชิ้นยังอยู่ในขั้นเบื้องต้น แต่ก็ช่วยอธิบายที่มาของการใช้ดีปลีในทางยาตามภูมิปัญญาดั้งเดิมได้ในระดับหนึ่ง ทั้งนี้ ควรศึกษาข้อมูลอย่างรอบด้านก่อนนำไปใช้

สรรพคุณและประโยชน์ของดีปลีที่ควรรู้

ตามตำรายาไทย ดีปลีถูกใช้เป็นส่วนประกอบในยาหลายตำรับ โดยเฉพาะยาที่เกี่ยวข้องกับระบบทางเดินอาหาร เชื่อว่าช่วยขับลม บรรเทาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ และอาจช่วยกระตุ้นความอยากอาหารในบางกรณี รสเผ็ดร้อนของดีปลียังถูกใช้ในตำรับยาแก้หวัด คัดจมูก ตามความเชื่อว่าช่วยให้ร่างกายอบอุ่น

สารสำคัญที่พบในดีปลีคือ พิเพอรีน ซึ่งเป็นสารกลุ่มอัลคาลอยด์ที่ให้รสเผ็ด งานวิจัยเบื้องต้นบางชิ้นระบุว่าพิเพอรีนอาจมีฤทธิ์ต้านการอักเสบและต้านอนุมูลอิสระ นอกจากนี้ยังพบว่าพิเพอรีนอาจช่วยเพิ่มการดูดซึมสารอาหารบางชนิดได้ดีขึ้น อย่างไรก็ตาม ผลการศึกษาเหล่านี้ส่วนใหญ่ทำในห้องปฏิบัติการหรือสัตว์ทดลอง

ในทางการแพทย์แผนไทย ดีปลีถูกจัดอยู่ในกลุ่มสมุนไพรที่มีรสร้อน จึงเชื่อว่าช่วยกระตุ้นการไหลเวียนของเลือดและปรับสมดุลธาตุ โดยเฉพาะในผู้ที่มีธาตุเย็น ทั้งนี้ การใช้ควรอยู่ภายใต้คำแนะนำของผู้เชี่ยวชาญด้านสมุนไพร

• อาจช่วยบรรเทาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ และขับลมตามภูมิปัญญาไทย
• มีสารพิเพอรีนซึ่งงานวิจัยเบื้องต้นระบุว่าอาจมีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ
• ใช้เป็นส่วนประกอบในตำรับยาหอม ยาธาตุ และยาแก้ไอตามตำราแพทย์แผนไทย
• อาจช่วยเพิ่มการดูดซึมสารอาหารบางชนิดเมื่อรับประทานร่วมกัน

คำถามที่พบบ่อย

หัวข้อที่เกี่ยวข้อง