โกฐหัวบัว สมุนไพรจีนที่ใช้ในตำรับยาไทย
โกฐหัวบัว เป็นหนึ่งในสมุนไพรกลุ่มโกฐที่มีการนำเข้าจากประเทศจีนมาใช้ในตำรับยาไทยมาอย่างยาวนาน มีลักษณะเป็นเหง้าหรือรากแห้ง กลิ่นหอมเฉพาะตัว เป็นส่วนประกอบสำคัญในยาหอมและตำรับยาบำรุงหลายขนาน
โกฐหัวบัว มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Ligusticum chuanxiong เป็นพืชในวงศ์ Apiaceae เหง้าแห้งมีสีน้ำตาลอมเหลือง ผิวขรุขระ เมื่อผ่าดูภายในจะเห็นเป็นสีขาวนวล มีกลิ่นหอมแรงเป็นเอกลักษณ์ ในทางการแพทย์แผนจีนและแผนไทยถือว่าเป็นสมุนไพรที่มีรสเผ็ดอุ่น
ในตำรับยาไทยโบราณ โกฐหัวบัวจัดอยู่ในกลุ่มโกฐทั้งห้าหรือโกฐทั้งเก้า ซึ่งเป็นส่วนผสมสำคัญในยาหอมต่าง ๆ เช่น ยาหอมเทพจิตร ยาหอมนวโกฐ โดยเชื่อว่าอาจช่วยในเรื่องการบำรุงและปรับสมดุลร่างกายได้ในบางกรณี
- เป็นสมุนไพรในกลุ่มโกฐทั้งห้าและโกฐทั้งเก้า
- มีกลิ่นหอมเฉพาะตัว นิยมใช้ในยาหอมตำรับต่าง ๆ
- นำเข้าจากประเทศจีน ใช้ส่วนเหง้าหรือรากแห้ง
ควรปรึกษาแพทย์แผนไทยหรือเภสัชกรก่อนใช้ โดยเฉพาะผู้ที่กำลังตั้งครรภ์ ให้นมบุตร หรือมีโรคประจำตัว เนื่องจากสมุนไพรบางชนิดอาจมีปฏิกิริยากับยาแผนปัจจุบัน
หากต้องการเรียนรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับสมุนไพรไทยและจีนที่ใช้ในตำรับยา สามารถใช้แอปพลิเคชันระบุชนิดพืชเพื่อศึกษาข้อมูลเบื้องต้น หรือปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านสมุนไพรเพื่อรับคำแนะนำที่เหมาะสม